Eeuwenoude 'dinosaurus­boom' voor het eerst buitengezet aan Koninklijke Serres

Wie binnenkort de Koninklijke Serres in Laken bezoekt, zal aan de toegang tot de serres in het park een bijzondere conifeer aantreffen. Een Wollemia nobilis, de zogenoemde dinosaurusboom, met wortels die zo'n 200 miljoen jaar teruggaan.

De Koninklijke Serres van het domein in Laken zijn dit jaar van 17 april tot en met 10 mei open, althans voor wie een ticket kon bemachtigen. De meer dan 100.000 tickets gingen zoals gewoonlijk vlotjes de deur uit.

Dit jaar zullen de bezoekers al in het park, net voor ze het serrecomplex betreden, getrakteerd worden op een verrassing. Aan de toegang tot de eerste serre, de Débarcadère, staat sinds enkele weken een grote conifeer met een exotisch voorkomen.

Wie goed kijkt, zal merken dat die boom twee verschillende soorten kegels aan zijn takken draagt: bolvormige vrouwelijke en langwerpige mannelijke. De mannelijke hangen aan het uiteinde van de zijtakken, de vrouwelijke zijn bovenin te vinden.
Dat is al bijzonder, maar het meest opzienbarende aan de Wollemia nobilis is zonder twijfel de geschiedenis ervan. De soort werd ontdekt in 1994 toen parkwachter David Noble (vandaar nobilis) in een afgelegen kloof in het Australische Wollemi National Park (vandaar Wollemia) een groep onbekende bomen aantrof.

Uit onderzoek bleek dat hij levende vertegenwoordigers had ontdekt van een groep planten waarvan gedacht werd dat die twee miljoen jaar geleden was uitgestorven – en die behoorde tot een familie die zo'n tweehonderd miljoen jaar geleden ontstond, toen er nog dinosauriërs rondliepen. De Wollemia nobilis wordt daarom weleens een 'levend fossiel' genoemd en kreeg ook de bijnaam 'de dinosaurusboom'.

Om te beletten dat de Wollemia's van de aardbol zouden verdwijnen, wordt de precieze vindplaats in Australië geheim­gehouden en werd er een uitgebreid kweekprogramma opgezet. Zo belandde de boom in 2005 eerst in de Plantentuin van Meise en een jaar later in het Arboretum Kalmthout, dat een licentie kreeg voor de verkoop ervan.

“Zeventien jaar geleden kwam onze Wollemia uit Kalmthout naar hier, waar hij groeide van 80 cm tot 7 meter”, zegt Koen Seghers, dienstchef van het park. “Tijdens de winters stond de boom tot nu toe binnen in de serres, maar daar is hij nu te groot voor geworden. Om hem buiten te beschermen tegen de kille winterwind, hebben we hem in de beschutting van de Débarcadère geplant.”

De keuze voor die plek gebeurde niet alleen uit praktische overwegingen, legt Seghers uit. “Door zijn standplaats aan de toegang tot de serres, kondigt hij voor bezoekers als het ware de populatie subtropische planten aan die ze binnen te zien krijgen. Het is bedoeling om hem in de toekomst te omringen met andere exoten, bananenplanten misschien, om zo een hele groep te vormen die als inleiding tot de serres fungeert.”

Als alles goed gaat, zal de Wollemia er de komende jaren alleen maar indrukwekkender op worden. De groenblijvende conifeer kan tot wel 40 meter hoog worden.

Bezoekers zouden dit jaar misschien zelfs dubbel waar voor hun geld kunnen krijgen, want er staat op dit moment nog een tweede dinosaurusboom in Laken. Die komt uit het Arboretum van Tervuren, al was dat niet echt de bedoeling. De boom keert sowieso terug naar Tervuren, maar mogelijk niet voor de bezoekers toestromen aan de Koninklijke Serres.