VUB vraagt Brusselaars om in Zoniënwoud te gaan wandelen voor de wetenschap

De Vrije Universiteit Brussel roept wandelaars en natuurliefhebbers op om deze lente het Zoniënwoud in te trekken én actief bij te dragen aan wetenschappelijk onderzoek. Door bloeiende bosplanten te spotten en te registreren, kunnen bezoekers rechtstreeks meewerken aan een grootschalige studie naar de geschiedenis van het bos. Dat meldt de universiteit donderdag in een persbericht.

Op zaterdag 21 maart, de Internationale Dag van de Bossen, geeft VUB-archeoloog Pieter Rodts het startschot van een nieuw burgerwetenschapsproject in het Zoniënwoud. Het initiatief maakt deel uit van zijn doctoraatsonderzoek 'Beastly Traces and Shared Spaces: uncovering human-animal communities in the Sonian Forest' (VUB en Leefmilieu Brussel, 2024-2028).

In dat onderzoek staat de wisselwerking centraal tussen mensen, dieren, planten en bodemprocessen, en hoe die samen het landschap doorheen de tijd hebben gevormd.

Een belangrijke rol is weggelegd voor wandelaars, die fungeren als extra ogen in het veld. Zij worden aangemoedigd om typische voorjaarsbloeiers zoals boshyacint, bosanemoon en daslook te registreren. Hoewel deze planten op het eerste gezicht gewone lentebloemen lijken, bevatten ze waardevolle informatie over het verleden van het bos.

"Waar deze planten groeien, vinden we vaak sporen van vroegere menselijke activiteit", legt Rodts uit. "Door die locaties vandaag nauwkeurig in kaart te brengen, kunnen we verborgen historische lagen van het landschap reconstrueren."

Duizenden waarnemingen

Het verzamelen van deze gegevens vormt evenwel een uitdaging. De planten bloeien slechts enkele weken per jaar en komen verspreid voor over een groot gebied. Klassiek veldonderzoek schiet daardoor tekort. Daarom doet de VUB een beroep op het brede publiek.

"Om betrouwbare patronen te herkennen, hebben we honderden tot duizenden waarnemingen nodig, verspreid over het hele woud", aldus Rodts. "Dat is alleen haalbaar als veel mensen tegelijk deelnemen en hun bevindingen delen."

Iedereen die aan het onderzoek wil meewerken, kan dat tussen 21 maart en 10 mei 2026. Wie een voorjaarsbloem spot, moet daarvoor een foto maken van die bloem, en die uploaden via de app ObsIdentify of waarnemingen.be. Gegevens van die platformen zullen worden gebruikt in het doctoraatsonderzoek van de VUB en Leefmilieu Brussel en kunnen op termijn ook bijdragen aan beter bosbeheer, zo meldt de universiteit.