Federale besparingen dwingen musea op zoek te gaan naar alternatieve financiering

De Koninklijke Musea voor Schone Kunsten van België (KMSKB) zijn op zoek naar alternatieve financiering door de besparingen bij de federale wetenschappelijke instellingen. Directeur Kim Oosterlinck pleit voor meer autonomie voor de federale musea, zodat ze eenvoudiger eigen inkomsten kunnen genereren. Tegelijk verkent hij aanvullende financieringsvormen.

De federale wetenschappelijke instellingen moeten deze legislatuur elk 9 procent van hun middelen inleveren door de federale besparingen, wat neerkomt op 1,8 procent minder middelen per jaar. Het gaat onder meer om de Koninklijke Musea voor Schone Kunsten van België, met het Oldmasters Museum, het Museum Wiertz, het Museum Meunier en het Museum Magritte, maar ook om de Koninklijke Bibliotheek van België (KBR).

Om de besparingen op te vangen kijkt Oosterlinck onder meer naar mecenassen, sponsors en private investeerders. Zij kunnen de musea ondersteunen, terwijl die zelf ook op zoek gaan naar bijkomende inkomsten. Zo was er onlangs nog een partnerschap met handtassenontwerper Delvaux, die de restauratie van enkele kunstwerken financierde. Een tweede samenwerking is in voorbereiding.

Een ander voorbeeld is het competentiemecenaat, zegt Oosterlinck. De musea zijn momenteel in gesprek met een mecenas over steun in de vorm van juridisch advies. Begin dit jaar realiseerde de private club TheMerode ook een promotiefilm over en voor de KMSKB.

Meer in het algemeen zetten de musea sterk in op het aantrekken van publieke en private sponsors, met wie zij onder meer via hun 'Maecenas Circle' nauwe banden onderhouden.

Crowdfunding

Een andere alternatieve financieringsvorm die wordt verkend, is crowdfunding. De KMSKB hebben samen met KBR een succesvolle campagne opgezet waarmee het Rousseau-album van James Ensor kon worden gerestaureerd.

"We zijn vragende partij voor meer autonomie voor de musea, zodat we eenvoudiger en meer eigen inkomsten kunnen genereren, en voor een aanpassing van ons statuut met het oog op meer flexibiliteit", zegt Oosterlinck.

Private club TheMerode helpt ook andere kunstenaars en culturele instellingen in contact te brengen met private spelers en mecenassen. "Concreet ondersteunen we kunstenaars zoals Miet Warlop en Gaëlle Choisne, creëren we kansen voor jonge curatoren via onze tentoonstellingen, en dragen we bij aan de renovatie van culturele infrastructuur zoals het Brusselse Conservatorium", aldus Lynn Tytgat, CEO van TheMerode. "Zo ontstaat collectieve kracht, één plus één wordt zo meer dan twee."

Dak- en thuislozen

Zelfs individuele kunstenaars en kleinere kunstcollectieven doen steeds vaker beroep op private spelers om in het budget te voorzien. Het collectief 'From Brussels With Love' van Alex Verhaest, Delphine Somers, Anne Marie Maes en William Ludwig Lutgens bundelt de krachten om de kunstwerken bij de mecenassen verkocht te krijgen.

"De artiesten krijgen 75 procent van de opbrengst van de kunstwerken. De overige vijfentwintig procent gaat naar Brusselse instellingen en organisaties", zegt initiatiefneemster Alex Verhaest. De opbrengst van de eerste verkoop van kunstwerken gaat naar 't Eilandje, een organisatie die zich inzet tegen de bestrijding van dak- en thuisloosheid in Brussel. "Met de winter voor de deur zingt mijn hart bij de gedachten dat onze eerste verkoop nu al bijdraagt aan het warm houden van iemand die het koud heeft."