Internationale Vrouwendag: Bozar eert vernieuwende componiste met technisch experiment

Komende zondag, op Internationale Vrouwendag, staat in Bozar een opvallend concert op het programma. Het Belgian National Orchestra zet die avond de invloedrijke Franse componiste, pianiste en organiste Nadia Boulanger in de schijnwerpers. Opvallend: de organist speelt niet in de concertzaal zelf, maar vanuit een kathedraal vierhonderd meter verderop.

Alle muzikanten van het orkest zitten zondag in de Henry Le Bœufzaal van Bozar, behalve één. De Franse organist Thierry Escaich bespeelt het orgel vanuit de Sint-Michiels en Sint-Goedelekathedraal. Via een glasvezelverbinding wordt het orgelspel rechtstreeks naar de concertzaal gestuurd, zodat hij in realtime met het orkest kan samenspelen.

Volgens Jeroen Van Acker van Bozar is die oplossing nodig omdat het historische orgel in het gebouw momenteel volledig wordt gerestaureerd. “Het orgel is vorig jaar gedemonteerd. Deze zomer wordt het opnieuw opgebouwd, maar daarna zijn er nog twee zomers nodig om alle pijpen te stemmen. Dat is een gigantisch werk.”

In de tussentijd werd een nieuwe glasvezelverbinding onder de grond aangelegd tussen de kathedraal en Bozar. Die technologie maakt het mogelijk om beeld en geluid vrijwel zonder vertraging te versturen. “Daardoor kan de organist het orkest horen en kunnen ze samen spelen alsof hij gewoon op het podium zit.”

Spannende primeur

Het wordt de eerste keer dat Bozar een concert op deze manier organiseert. Donderdag vindt de eerste repetitie plaats met het volledige orkest in de concertzaal en de organist in de kathedraal.

“Er is wel een gezonde spanning,” zegt Van Acker. “Voor het orkest is het ook de eerste keer. Maar dat maakt het net interessant. Het hoeft niet altijd een klassiek concertformat te zijn.”

Voor Escaich zelf is het concept minder uitzonderlijk. Organisten zijn gewend om op afstand van het orkest te spelen, bijvoorbeeld wanneer het orgel zich hoog in een kerk bevindt.

Hommage aan Nadia Boulanger

Het concert maakt deel uit van een hele themadag rond Nadia Boulanger, een van de invloedrijkste muziekpedagogen van de twintigste eeuw. Bozar wil van Internationale Vrouwendag voortaan een jaarlijks moment maken om een belangrijke vrouw uit de muziekgeschiedenis in de kijker te zetten.

Boulanger was zelf componiste en dirigente, maar werd vooral beroemd als lerares van talloze grote namen. Onder haar leerlingen zaten onder meer Philip Glass, Astor Piazzolla, Aaron Copland en zelfs popcomponist Burt Bacharach.

Het avondconcert brengt daarom werken van componisten uit haar kring, waaronder Igor Stravinsky, Francis Poulenc, Copland en haar eigen leraar Gabriel Fauré.

Hele dag muziek

Naast het avondconcert organiseert Bozar ook een 'lecture performance', een documentairevertoning en een kamermuziekconcert rond Boulanger. De combinatie van die muzikale hommage en het technische experiment met het orgel maakt van zondag een bijzondere editie.

“Het is misschien wel passend", zegt Van Acker. “Boulanger stond zelf open voor vernieuwing. Dat we haar eren met zo’n technisch experiment past eigenlijk perfect bij haar geest.”