Klooster­brouwerij en zijarm van de Zenne erkend als Brussels erfgoed

De kloosterbrouwerij van het Rijke Klarenklooster en een voormalige zijarm van de Zenne zijn erkend als Brussels erfgoed. De twee maken deel uit van het unieke middeleeuwse complex van het Rijke Klarenklooster aan het Sint-Gorikseiland, de bakermat en het vroege economische centrum van Brussel.

Het voormalige Rijke Klarenklooster is een middeleeuws complex van gebouwen in het blok tussen het Sint-Goriksplein en de Sint-Kristoffelstraat. Een oase van rust waar historisch gezien een zijarm van de Zenne van zo'n vijftig meter lang en vier meter breed doorstroomt.

De arm wordt begrensd door kades die waarschijnlijk dateren uit de vijftiende eeuw. Die kades verklappen dat de Zenne er toen als kanaal werd gebruikt. In het midden van de zijarm staat een gebouw dat vroeger dienstdeed als bakkerij en brouwerij van het klooster.

Zowel de kloosterbrouwerij als de zijarm zijn nu officieel erkend als Brussels erfgoed. "Er zijn niet veel plaatsen meer in Brussel waar je gebouwen uit de middeleeuwen kan zien die zo mooi zijn en in zo'n goede staat verkeren", vertelt Thierry Wauters, directeur bij urban.brussels, opgetogen. "Het is een historisch unieke plek."

Brusselse bakermat

In de jaren 80 onderging de plek renovaties, maar de bouwwerken zijn vijtiende-eeuws. De zijarm van de Zenne vormde, samen met de andere waterlopen, een centrale plek voor de handel en maakte deel uit van de Brusselse bakermat. De oorspronkelijke kades, die je kan zien, werden gebruikt om de wijk te bevoorraden via kleine vaartuigen. "De gebouwen tonen op een mooie manier de ontwikkeling van het klooster doorheen de eeuwen", legt Wauters uit.

Uniek stukje Zenne

Boven de kades staat de voormalige kloosterbrouwerij en -bakkerij. Een plek waar verschillende religieuze gemeenschappen elkaar opvolgden. Van de clarissen in de achttiende eeuw tot de Broeders van het Gemene Leven in de vijftiende eeuw, die ook de eerste drukkerij in Brussel oprichtten. "Het gebouw was een essentiële plek voor de voedselbehoeften van de gemeenschap. Later werd het ook een bron van inkomsten door de verkoop van het brood en bier."

Het water van het stukje Zenne stroomt niet meer. De kans bestaat dat er wel een waterzuiveringssysteem wordt aangelegd om het water opnieuw helderder te maken.

"De Zennearm dient voornamelijk ter informatie, zodat bezoekers kunnen zien hoe de rivier er vroeger uitzag. En dat is uniek", gaat Wauters verder. "Want het is in Brussel-Stad de enige plek waar je nog een stukje van de Zenne kan zien."