Vannarath verkoopt Aziatisch: 'Soms sta ik al om vier uur in de markthal'

Toen Vannarath Thongkhoune (48) in 2002 van Laos naar België kwam, was ze platzak en sprak ze geen Frans. Vandaag is ze vennoot in drie voedingswinkels in de overdekte markthal Foodmet in Anderlecht. “Vroeger stuurde ik audiocassettes naar mijn ouders.”

De overdekte markthal op de site van Abattoir is een bont universum van speciaalzaken in smaken, van Roemeense charcuterie over Poolse patisserie tot vishandels en groente- en fruitverkopers van overal. Een koffie drinken of hongertje stillen in de markt, die wat aan de Spaanse overdekte mercado's doet denken? Het kan.

Het is vlak bij die cafetaria dat we Vannarath, een bedrij­vige vrouw met een brede glimlach, aanspreken. De Laotiaanse is een van de drie vennoten van Aya Asian Food, een bedrijfje dat drie verschillende stands uitbaat in Foodmet: een met groente en fruit, een met fetaspecialiteiten in Roemeense en Poolse stijl, en een die focust op Aziatische delicatessen. Die laatste stand is de werkplek van Vannarath.

“In Laos was ik boekhouder bij een kledingproducent, maar in 2001 trouwde ik met een landgenoot die al sinds de jaren 1970 in België woonde. Het jaar erop verhuisde ik naar Brussel en moest ik helemaal opnieuw beginnen: de taal leren, kleine baantjes zoeken. Het was een moeilijke tijd. We hadden nog geen internet en mijn brieven schreef ik met de hand. Naar mijn ouders stuurde ik audioboodschappen op cassettes, dat ging sneller.”

Familiezaak

Gaandeweg vond Vannarath haar weg op de arbeidsmarkt. “Ik werkte acht jaar voor een baas die een winkel had in de voorganger van Foodmet. Toen die stopte, nam ik zijn plaats in, samen met mijn nicht van 26 en onze Marokkaanse vennoot.”

Lisa, de nicht in kwestie, komt erbij staan: “Met zijn drieën werken we goed samen, het voelt alsof we allemaal familie zijn.” Dat is ook bijna letterlijk zo, want terwijl nicht Lisa de fetawinkel runt, beheert Vannaraths dochter de stand met groente en fruit. “In de week studeert ze in Mechelen, iets met renovatie en architectuur.”

Op de stand van Vannarath vinden klanten behalve klassieke groenten ook Aziatische variëteiten zoals Chinese asperges, kleine Thaise aubergines of kailan (een soort spinazie met vlezigere bladeren). “Een Chinees bedrijf kweekt die in Spanje voor de Aziatische keuken in Europa”, legt de standhoudster uit. Verder onderscheidt de winkel zich door een brede waaier aan sauzen, onder meer op basis van gember, oester of vis. In de diepvries merken we dan weer minuscule garnaaltjes, banaanbladeren en galanga (Laoswortel) op.

Wat hoger in de rekken prijkt een voorwerp dat we nog niet kenden: het metalen object, dat wat doet denken aan een vergiet met te weinig en te grote gaten, blijkt een compacte Aziatische houtskoolbarbecue, die vaak als decorstuk wordt gekocht. “Je kunt het als een soort fondue gebruiken voor vlees of groente. Veel mensen hebben ondertussen een elektrische variant.

Het moeilijkste aan haar baan blijft de wekker. Op het moment van het gesprek nadert het orthodoxe paasfeest en dan komt ze een uur vroeger dan gewoonlijk. “Dan sta ik hier om vier uur ‘s ochtends al om alles voor te bereiden, want op zulke dagen komt er extra veel volk. Tegen zes uur opent de stand.”

De klanten in de foodmarkt zijn vaak habitués, doorgaans privépersonen en soms ook restaurants. “We zijn vooral bekend voor onze Aziatische producten tegen een zachte prijs,” legt Lisa uit. Dat Foodmet veel klanten trekt, helpt om die prijzen scherp te houden.

Giften voor de pagode

Tijdens het interview spreekt een passant de vrouw aan in haar eigen taal. “Dat was de voorzitter van de pagode aan Bockstael, een soort boeddhistische priester,” legt ze uit. “Net zoals mijn man is hij een vluchteling van de Indochina-­oorlog. Elke week bezorgen we hem verse groenten, want de voorzitter heeft geen echt inkomen en leeft van wat de gemeenschap hem geeft.”

Vannarath straalt terwijl ze vertelt. “Als ik zie dat mijn klanten tevreden zijn, ze me bedanken en terugkomen, maakt dat me blij. En als je iets met je hart doet, doe je er ook het maximum voor. Als dat niet zo is, werk je enkel voor het geld. Dat vind ik maar triest.”