Amerikaans vuurwerk in Jubelpark ondanks nesten van gierzwaluwen

De bedreigde gierzwaluwen die onder de zuilengalerijen in het Jubelpark nestelen, zijn gevoelig voor lawaai, licht en verstoring. Toch gaat het geplande vuurwerk ter gelegenheid van 250 jaar Amerikaanse onafhankelijkheid gewoon door. Verschillende wijkcomités bundelen nu hun krachten om de vele evenementen in het park voortaan te beperken.

Op 28 juni 2026 wordt een groot Amerikaans verjaardagsfeest gehouden in het Jubelpark, met 5.000 genodigden, een optreden van de Zac Brown Band, drones en vuurwerk. Dit ondanks bezorgdheid over de kolonie gierzwaluwen die er onder de halfcirkelvormige zuilengalerij nestelt, aan weerszijden van de triomfboog.

Volgens natuurvereniging Natagora gaat het om een van de belangrijkste kolonies in België, maar hun aantal daalt sterk. Van 103 nesten in 2024 naar 86 in 2025.

De vogels zijn gevoelig voor lawaai en licht, en eerdere evenementen zouden al nesten hebben doen verdwijnen. Denk bijvoorbeeld aan de vieringen van de nationale feestdag, die ook gepaard gaan met vuurwerk, optredens en vele tienduizenden toeschouwers.

Voorwaarden

Daarbij vergeleken is het feest van ambassadeur Bill White klein bier. Toch zal ook dat het broedseizoen van de gierzwaluw ernstig verstoren, nadat het Fête de la Musique er afgelopen weekend al plaatsvond.

Brussel Leefmilieu legde wel enkele voorwaarden op, schrijft La DH en bevestigt de administratie aan BRUZZ. Zo worden de optredens op de esplanade gehouden, aan de andere kant van de triomfboog, op afstand dus van de nesten. Luidsprekers moeten ook op die esplanade gericht staan. Daarnaast wordt luid vuurwerk beperkt en moet ook de verlichting na het evenement zo snel mogelijk uit.

Na de drukke evenementenperiode is er drie weken rust voor de dieren. Tot aan het vuurwerk van 21 juli.

Beschermd

Natuurorganisaties vinden de maatregelen een stap vooruit, maar blijven waarschuwen dat herhaald lawaai en grote events de kolonie blijvend kunnen schaden. De soort is volledig beschermd. Dat wil zeggen dat hij niet mag worden gevangen of gedood, en dat zijn nesten beschermd zijn tegen vernieling of beschadiging.

Gierzwaluwen brengen vrijwel hun hele leven vliegend door. Ze eten, slapen, verzorgen en planten zich al vliegend voort. De enige uitzondering is de nestperiode.

Vorige week berichtte BRUZZ al over kuikens van gierzwaluwen, die uit hun nest springen door hittestress.

Gezamenlijk verzet

Niet alleen natuurorganisaties klagen over de vele evenementen in het Jubelpark. Ook de buurtcomités zijn het beu.

De verenigingen GAQ, AQL, comité Tervuren-Montgomery, comité Saint-Michel, Comité Tervuren/Tongeren/Braffort/Ménapiens en de Dominicaanse gemeenschap hebben besloten zich te verenigen in een gemeenschappelijk platform. "Ons doel: stappen ondernemen om alle lawaaierige, vervuilende en grootschalige evenementen die in het park of op de esplanade worden georganiseerd, strenger te reguleren", zegt Philippe De Boeck.

"Het platform vraagt om geen commerciële evenementen voor een besloten publiek meer toe te staan, zoals de luidruchtige Hangar-concerten of Fiesta Latina", klinkt het nog. Het wil dat er voortaan geen beslissingen meer worden genomen over het gebruik van het park zonder voorafgaand overleg met de culturele instellingen van het Jubelpark en de omwonenden.

Op maandag 22 juni is er een brief van het gezamenlijke platform verstuurd naar de verschillende instanties die betrokken zijn bij het beheer van het Jubelpark: het Gewest, de gemeenten en de federale overheid.