Brussels parlement buigt zich over aanbevelingen bijzondere commissie Metro 3

Het Brussels parlement keurt vrijdagavond wellicht de aanbevelingen goed van de bijzondere commissie over het Metro 3-project. De plenaire vergadering buigt zich donderdag over het resultaat van de 8 maanden werkzaamheden van de commissie. Die toonde vooral problemen in de organisatie, financiering en planning van het project.

Voor de bijzondere commissie was het door de complexe verdeling van de verantwoordelijkheden tussen verschillende institutionele partners en bestuursniveaus niet eenvoudig om beslissingen te nemen. Daarnaast was het Brussels Gewest van in het begin niet in staat om het project te financieren.

De problemen aan het Zuidpaleis en het Noordstation maken duidelijk hoe belangrijk het is om beter te anticiperen op de technische, geotechnische en erfgoedgerelateerde risico's.

Voor de bijzondere commissie waren de risico's niet optimaal verdeeld tussen de overheid en de aannemers, en werden de economische, maatschappelijke en stedelijke gevolgen van het project onderschat.

Technische expertise

De bijzondere commissie doet 24 aanbevelingen. Zo pleit ze voor één aansturende instantie voor elk infrastructuurproject van groot gewestelijk belang, een verplichte rapportering en een waarschuwingsmechanisme om de transparantie en verantwoordelijkheidszin te verhogen.

Beslissingen moeten genomen worden op basis van volledige en objectieve analyses. De gemaakte keuzes moeten beter traceerbaar worden. De opportuniteitsstudies moeten worden toevertrouwd aan een onafhankelijke instantie die niet meedingt naar latere opdrachten.

Voor de bijzondere commissie dient de technische expertise van de overheid versterkt te worden, en moeten beslissingen op basis van grondige geotechnische studies worden genomen. De meest complexe problemen moeten eerst aangepakt worden en er moeten voldoende risicoprovisies voorzien worden.

Centraal aanspreekpunt

Voorts beveelt ze aan om stelselmatig na te gaan of samenwerkingsformules mogelijk zijn, om de vergunningsprocedures te vereenvoudigen, en om de financiering van infrastructuurprojecten veilig te stellen.

Voor grote projecten is een verplicht werfbeheersplan en één centraal aanspreekpunt voor de begeleiding van de lokale spelers nodig.

Tot slot beveelt de bijzondere commissie aan de werken op het zuidelijke traject voort te zetten om er op korte termijn een tramlijn uit te baten. Zoals het regeerakkoord voorziet, pleit de commissie ook voor een grondig onderzoek naar de technische en financiële haalbaarheid van het noordelijke traject.

Ontevreden oppositie

De oppositie in het Brussels parlement bleek niet overtuigd van de aanbevelingen van de bijzondere commissie en stelt zich voornamelijk vragen bij de verdere afwerking van het zuidelijk tracé en het feit dat niemand verantwoordelijk wordt gesteld voor het falen. "Iedereen is bevoegd, maar niemand is verantwoordelijk voor het fiasco van Metro 3. Het consortium Toots wint over de hele lijn en de Brusselaars betalen de factuur", vatte PTB-fractieleidster Françoise De Smedt het samen.

Gilles Verstraeten (N-VA) erkende dat uit de bijzondere commissie een aantal interessante aanbevelingen komen zoals een duidelijke projectstructuur en verantwoordelijkheid, transparantie, risicoanalyse en technische expertise. Die moeten voor hem in wetteksten omgezet worden. Maar voor de N-VA'er lezen de vaststellingen als een bloemlezing van de politieke en bestuurlijke ziekten van het Gewest.

De N-VA zal zich daarom onthouden. Net als Défi die zich in de meeste aanbevelingen kan vinden, maar zich verzet tegen de verdere infrastructuurwerken aan het Zuidpaleis om er uiteindelijk trams te laten rijden. Ook Team Fouad Ahidar vindt dat het geheel niet volstaat om het bestuur van het Gewest aan te passen aan de complexiteit van de grote projecten van vandaag.