'Overgangsfase' voor deelfietsen voorlopig nog hangende: 'Doel blijft om ze te houden'

Na een recent arrest van de Raad van State moeten alle deelsteps en -fietsen uit het Brusselse straatbeeld verdwijnen tegen 1 september. In afwachting van een nieuw legaal kader werken het Gewest en de operatoren aan een tijdelijke oplossing voor de deelfietsen. BRUZZ zet al even op een rijtje wat je moet weten als gebruiker, nu de deadline dichterbij sluipt.

Waarom verloren de operatoren van deelfietsen en -steps hun licenties?

In 2023 kondigde de Brusselse regering aan om het aantal deelsteps terug te dringen van 20.000 naar 8.000. Dat ging gepaard met een vermindering van het aantal operatoren. Uiteindelijk mochten enkel Dott en Bolt nog steps uitbaten. Samen met Voi kregen beide bedrijven ook de toestemming om deelfietsen aan te bieden.

Lime viel toen uit de boot, waarna het Amerikaanse platform vijf beroepen indiende bij de Raad van State tegen de verleende licenties. De Raad van State stelde inderdaad inbreuken vast in die procedure, met een nietigverklaring van alle vergunningen voor deelsteps en -fietsen eind vorige maand als gevolg.

In navolging van dat arrest stuurde Brussel Mobiliteit een brief naar de vergunde operatoren met de vraag om hun activiteiten zo snel mogelijk te staken. Officieus krijgen de bedrijven daarvoor de tijd tot uiterlijk 1 september.

Het Brussels Gewest wacht nu de opdracht om werk te maken van een nieuw wettelijk kader voor deelmobiliteit, zodat dergelijke procedurefouten in de toekomst vermeden kunnen worden. Nadien volgt een nieuwe aanbesteding voor deelfietsen.

Kan ik na 1 september nog een deelfiets gebruiken?

Voor de deelfietsen werkt het Gewest samen met de betrokken bedrijven, Lime incluis, aan een overgangsregeling. Als hierover een akkoord kan worden gevonden, zouden de fietsen beschikbaar kunnen blijven tot aan het moment dat er een nieuwe aanbesteding wordt gelanceerd.

“Ons doel is duidelijk: dat de deelfietsen deel blijven uitmaken van de Brusselse mobiliteit, zonder onderbreking van de dienstverlening voor de gebruikers”, reageerde Brussels minister van Mobiliteit Elke Van den Brandt (Groen) eerder.

Een overleg tussen de betrokken partijen stond dinsdag op de agenda. Het kabinet van Van den Brandt geeft aan dat de bijeenkomst "constructief is verlopen", maar op een beslissing is het nog wachten. Eind deze week staat nog een nieuw overleg op de agenda.

En wat met de deelsteps?

Wat betreft deelsteps, besliste de regering om ze sowieso vanaf 2027 te bannen. Of er tot het einde van het jaar ook een overgangsperiode voor de steps komt, is voorlopig nog niet duidelijk.

Wel lanceerden gebruikers van de steps een petitie voor het behoud via het platform Democratie.brussels. Die haalde intussen meer handtekeningen dan de benodigde 1.000, wat betekent dat het Brussels parlement zich na het zomerreces zal moeten buigen over hun voorstel.

Wat als de deadline van 1 september niet gehaald wordt?

Als er toch geen akkoord wordt gevonden, moeten de deelsteps en -fietsen in principe tegen 1 september verdwijnen uit de publieke ruimte. Gebeurt dat niet, dan kunnen er sancties volgen voor de operatoren.

Voor de gebruikers resten er enkele alternatieven. Het arrest van de Raad van State heeft geen betrekking op de deelfietsen van Villo. In maart verlengde de Brusselse regering de concessie voor de gele fietsen, uitgebaat door reclamebedrijf JCDecaux, tot 2028.

Een deel van de gele deelfietsen is intussen elektrisch. Een openbare aanbesteding voor een opvolger is in de maak. In een ideaal scenario wordt de volledige vloot op termijn elektrisch.

Verder blijven de fietsen van Blue Bike beschikbaar aan de stations Brussel-Noord, Brussel-Zuid, Brussel-Centraal en Brussel-Luxemburg, aangezien deze zich op eigendommen van de NMBS bevinden.

Ook op de elektrische deelscooters van Felyx heeft de uitspraak geen invloed. En uiteraard staat het inwoners vrij om te opteren voor een particuliere elektrische fiets of e-step.