Rotatietarief op komst omdat e-auto's te lang aan laadpaal hangen

Elektrische wagens blijven in Brussel veel langer aan een publiek laadpunt hangen dan nodig. Netbeheerder Sibelga bereidt daarom een 'rotatietarief' voor dat aanzet om plaats te maken na het opladen.

Sibelga stelt een paradox vast: hoewel het aantal laadpalen in Brussel jaar na jaar snel stijgt, blijkt het voor gebruikers moeilijker dan een jaar geleden om een beschikbaar laadpunt (een laadpaal heeft vaak twee laadpunten) te vinden.

"De toegankelijkheid van de laadpalen daalt ondanks de bijkomende installaties, omdat gebruikers gemiddeld 6 uur en 30 minuten aangesloten blijven, terwijl een laadsessie van 18 kilowattuur slechts ongeveer 2 uur en 20 minuten duurt", zegt woordvoerster Serena Galeone.

Of nog: de gemiddelde aansluitduur van voertuigen is bijna drie keer langer dan de effectieve laadtijd. "Veel voertuigen blijven vaak veel langer aangesloten dan nodig."

'Laadpaalklevers'

Het fenomeen van 'laadpaalklevers' is ook in andere steden een probleem. Eén oplossing is om het aantal publieke laadpunten versneld te verhogen, maar dat zet extra druk op de beschikbare parkeerplaatsen. Vandaar dat Sibelga op een andere oplossing broedt: een 'rotatietarief' invoeren om een gedragsverandering te stimuleren en bestuurders aan te moedigen hun voertuig te verplaatsen zodra het volledig is opgeladen.

De netbeheerder is een tariefmechanisme aan het voorbereiden, dat daarna door de Brusselse overheden gevalideerd moet worden. Het idee is niet nieuw. Al in 2023 zette de Conferentie van Burgemeesters, het informele overlegplatform van de 19 Brusselse burgemeesters, het licht op groen voor de invoering van zo'n rotatietarief.

De tarieven in andere steden geven een idee van hoeveel dat de gebruiker kan kosten. De stad Gent voert vanaf 1 februari 2026 een rotatietarief van 3,6 euro per uur in voor wie zijn elektrische auto langer dan vier uur aan een publieke laadpaal laat staan tussen 8.00 en 22.00 uur. Antwerpen hanteert sinds kort een rotatietarief van 0,06 euro per minuut, wat eveneens neerkomt op 3,6 euro per uur. Het 'straftarief' geldt daar van zodra de wagen volledig is opgeladen en tussen 8.00 en 20.00 uur.

In beide steden worden de nachtelijke opladers dus gespaard.

E-wagens in opmars

Vandaag domineren benzine- en dieselwagens nog het Brusselse wagenpark, maar daar komt de komende jaren verandering in. Zowat een op de vier nieuw verkochte wagens in het Brussels Gewest is al een elektrisch model. Bij de Brusselse bedrijven is volgens cijfers van hr-dienstverlener Partena zowat 61 procent van de nieuwe wagens elektrisch.

Het aandeel van elektrische auto's in het wagenpark zal dus jaar na jaar stijgen, ook omdat er steeds meer elektrische tweedehandswagens op de markt gaan komen, verwacht Joeri Van Mierlo, professor elektromobiliteit aan de VUB.

Dat kan best snel gaan, zo illustreren de nationale cijfers. In heel België steeg het aantal volledig elektrische wagens op onze wegen met 55 procent op amper een jaar tijd, tot 395.188 stuks in 2025. Het gaat voor het overgrote deel om bedrijfswagens. Dat is wel nog steeds maar 6,4 procent van het hele wagenpark.

Het Brussels Gewest telt momenteel 9.779 publieke laadpunten, zo blijkt uit de jongste cijfers van Brussel Mobiliteit. In principe is dat volgens Van Mierlo voldoende om aan de vraag te kunnen voldoen. Volgens de monitoring door de VUB zijn er ook geen achtergestelde wijken te bespeuren qua laadinfrastructuur. "Er zijn laadpalen genoeg. No worries", zegt Van Mierlo.

Sibelga stelt vast dat het aantal laadsessies met 20 procent vorig jaar is toegenomen tegenover 2024. Maar dat konden er dus veel meer zijn zonder de laadpaalklevers.

Het streefcijfer ligt vast. Om voertuigen op benzine of diesel geleidelijk af te schaffen, stelde de Brusselse regering in 2021 als doel om tegen 2035 circa 22.000 laadpunten voor elektrische voertuigen toegankelijk te maken voor het publiek. Het gaat om 11.000 laadpunten langs de weg die Sibelga moet installeren en nog eens 11.000 op semi-publieke terreinen door andere partijen.

Garages

Openbare laadpunten zijn in Brussel nog crucialer dan elders in het land voor de groei van e-wagens vanwege het stedelijke weefsel, merkt Van Mierlo op. Het potentieel voor private laadpunten thuis is veel kleiner in de stad, bijvoorbeeld bij gebrek aan eigen garage of door technische beperkingen in collectieve garages.

"Op het platteland kan je de wagen makkelijk opladen op je oprit. Maar als je in de stad in een appartementsgebouw woont, dan ben je vaak afhankelijk van publieke laadinfrastructuur. In het Brussels Gewest heeft ook maar 10 procent van de gezinnen een eigen garage."