Bijna 1 op 3 gecontroleerde Nederlandstalige scholen in Brussel kreeg ongunstig advies

Vorig schooljaar voerde de Vlaamse Onderwijsinspectie doorlichtingen uit bij een veertigtal Nederlandstalige scholen in Brussel. Ongeveer dertig procent van de bezochte onderwijsinstellingen kreeg achteraf een ongunstig advies. Dat blijkt uit cijfers die BRUZZ opvroeg bij Onderwijs Vlaanderen.

In het schooljaar 2024-2025 voerde de Vlaamse Onderwijsinspectie in totaal 621 doorlichtingen en 598 tussentijdse bezoeken uit. De bevindingen werden gebundeld in het rapport Onderwijsspiegel 2026.

Daaruit bleek de onderwijskwaliteit onder druk te staan. Algemeen ontving 18 procent van de doorgelichte onderwijsinstellingen een ongunstig advies. In het secundair onderwijs liep dat aandeel bijna op tot 25 procent.

Enkele structurele knelpunten werden geïdentificeerd. Zo slagen scholen er vaak niet in om hun pedagogisch beleid te laten doordringen tot in het klaslokaal. Tussen leerkrachten bestaan soms grote verschillen en er wordt te weinig gebruikgemaakt van data om bij te sturen. Ook blijkt de leerlingenbegeleiding niet altijd doelgericht.

Erkenningsvoorwaarden

Ingezoomd op de Nederlandstalige scholen in Brussel blijkt de situatie nog prangender. Volgens gegevens van Onderwijs Vlaanderen werden er vorig jaar 42 doorlichtingen uitgevoerd. 13 scholen ontvingen vervolgens een 2A-advies, een ‘ongunstig advies met mogelijkheid om de erkenning niet in te trekken'.

Dat betekent concreet dat een school niet voldoet aan de erkenningsvoorwaarden. De intrekking van de erkenning kan in dat geval enkel vermeden worden indien het schoolbestuur zich laat begeleiden om de vastgestelde problemen aan te pakken.

13 scholen kregen een ‘gunstig advies zonder meer' (1A) en 16 scholen een ‘gunstig advies met verplichting om te werken aan tekorten' (1B). Geen enkele instelling ontving het zwaarste verdict: een 2B-advies waarbij de intrekking van de erkenning wordt opgestart.

Stedelijke context

Het onderwerp kwam vrijdag ter sprake in de plenaire vergadering van de Vlaamse Gemeenschapscommissie. Evenwel haalde collegelid Dirk De Smedt (Open VLD), bevoegd voor Onderwijs, er andere cijfers aan dan die van Onderwijs Vlaanderen. De uitkomsten zijn wel gelijkaardig.

“Vorig schooljaar werden er 34 scholen bezocht van verschillende onderwijsniveaus”, gaf De Smedt aan, zich baserend op gegevens van Onderwijscentrum Brussel (OCB). “12 scholen kregen een advies 1A, 12 scholen een advies 1B, 10 scholen een advies 2A, en geen enkele school een advies 2B.”

Scholen met werkpunten of een ongunstig advies zullen vanuit de VGC en het Onderwijscentrum Brussel (OCB) ondersteund worden. Ze kunnen daarvoor een aanvraag indienen of een lopend traject bijsturen wanneer er sprake is van “hoge noden”, vastgesteld door de inspectie of via andere signalen. Verder zal het OCB proactief contact opnemen met scholen die zich “in de gevarenzone bevinden”.

Leerkrachtentekort

Emile Luhahi (Groen) wilde ook weten op welke manier er gesleuteld zal worden aan de kwaliteit van de Brusselse scholen. Hij verwees onder meer naar de knelpunten uit de Onderwijsspiegel 2026. “In een stedelijke context zoals in Brussel, waar scholen geconfronteerd worden met grotere uitdagingen op vlak van taal en een lerarentekort, wegen die immers nog zwaarder door”, zei hij.

De Smedt gaf aan dat het OCB deze beleidsperiode prioriteit zal geven aan het realiseren van de doelen voor Nederlands en voor wiskunde via gerichte begeleidingstrajecten. Daarnaast zal ingezet worden op schoolontwikkeling.

“De focus ligt daarbij op het versterken van de beleidskracht van scholen en het ontwikkelen van een leercultuur binnen het schoolteam. Dit gebeurt in nauwe samenwerking met de reguliere begeleidingsdiensten en schoolbesturen, zodat maatregelen duurzaam geïmplementeerd worden tot op de klasvloer”, ging De Smedt verder.

Het collegelid zei tot slot nog dat de VGC zal blijven aandringen bij Vlaanderen op “het scheppen van de noodzakelijke randvoorwaarden om tot kwaliteitsvol onderwijs te komen, waarbij het wegwerken van het lerarentekort een belangrijke uitdaging vormt”.