Controversiële anti-Israëlische onderzoeker bevestigt komst naar VUB

De Britse docent Harry Pettit moest bij een Nederlandse universiteit vertrekken omwille van felle uithalen naar Israël. Hij werkt vanaf augustus aan de VUB, maar dat ziet niet iedereen zitten. Hij neemt het nu ook op voor de gedode ayatollah Khamenei.

Pettit is een sociaal geograaf die vooral bekendraakte door zijn uitgesproken steun voor de Palestijnse zaak, waarbij hij verscheidene uitlatingen postte op sociale media die door sommigen als antisemitisch bestempeld worden. Op X noemde hij de terreuraanslagen van Hamas op 7 oktober 2023 in Israël "een wettige daad van verzet".

Het leidde vorig najaar tot een erg gepolariseerd debat bij zijn toenmalige werkgever, Radboud Universiteit in Nijmegen (Nederland), dat zelfs uitgroeide tot een politieke kwestie op nationaal niveau. Pro-Palestijnse sympathisanten droegen Pettit op handen, terwijl zijn tegenstanders hem een ongenuanceerde "haatdocent" noemden.

Uiteindelijk beslisten Pettit en Radboud afgelopen november in onderling overleg dat hij zou opstappen. In zijn afscheidspost op X kondigde hij toen aan dat hij al zicht had op een nieuwe plek. Dat bericht eindigde overigens met "Free Palestine (and fuck 'israël')", met Israël in kleine letters.

Van Radboud naar VUB

Die nieuwe onderzoeksplek blijkt nu de VUB te zijn. Pieter Ballon, de vice-rector Onderzoek bij de VUB, bevestigde donderdag als eerste de komst van Pettit als nieuwe onderzoeker bij de Brusselse universiteit, via een foto op LinkedIn met andere nieuwkomers. Daarna bevestigde Pettit zelf zijn komst via X. "Dus ik vermoed dat het nu officieel is. Erg opgewonden om binnenkort te beginnen aan de VUB om om mijn ERC-project te beginnen", schrijft hij, waarbij ook naar de pro-Palestijnse activiste Audrey Corno refereerde.

ERC staat voor European Research Council, de EU-organisatie die onderzoeksbeurzen financiert. Pettits onderzoek heeft niets te maken met het Palestijns-Israëlische conflict, maar gaat over hoe de digitalisering van geld en het verdwijnen van cash sociale relaties en ongelijkheden beïnvloedt.

Kritiek

De grote vraag is dus of Pettits eerdere uitspraken over Israël te rijmen zijn met een mandaat aan de VUB. Er zijn alvast signalen dat er binnen de VUB, met name bij de Joodse en Israëlische medewerkers, groot ongenoegen is over zijn komst. Op LinkedIn krijgt vice-rector Ballon ook openlijke kritiek van onder meer academici uit Nederland.

De Gentse filosoof Maarten Boudry stelt op X dat 'de VUB zojuist een linkse fanaticus heeft aangenomen die openlijk het bloedbad van 7 oktober viert'.

De Brusselse universiteit zegt in een reactie aan BRUZZ dat Pettit pas in augustus 2026 officieel aan de slag gaat en dat de Brit zijn uitspraken dus deed voor hij aan de VUB verbonden is. De universiteit zegt ook een fundamenteel onderscheid te maken tussen uitspraken als privépersoon en uitspraken als VUB-medewerker.

"Bij de uitspraken als privépersoon geldt de vrijheid van meningsuiting", aldus VUB-woordvoerster Tineke Sonck. "Daar hoort een universiteit niet tussen te komen. Mochten daar grenzen overschreden worden, dan gaan we ons baseren op de gerechtelijke vervolging ervan. Iets anders zijn de uitspraken als VUB-academicus, zoals professor of onderzoeker, want dan spreekt de medewerker in naam van de universiteit. In die hoedanigheid moet elke medewerker de wetenschappelijke integriteit waarborgen en moet hij daartoe ons charter ondertekenen. Ook Pettit zal dat moeten doen, als hij dat nog niet gedaan heeft."

Pettit zelf ging niet meteen in op een vraag voor een reactie op het verzet tegen zijn komst.