Renolution, Good Move, onverdoofd slachten: BRUZZ-redacteurs over nieuw regeerakkoord

De nieuwe Brusselse regering heeft haar regeerakkoord voorgesteld. Maar wat betekent dat concreet voor de Brusselaar? BRUZZ-luisteraars stuurden hun vragen in over premies, mobiliteit, veiligheid, begroting en sociale thema’s. Onze politieke experten Johan Baeten en Steven Van Garsse doken in het akkoord en geven antwoord.

1. Renolution: worden de premies eindelijk uitbetaald?

Een van de meest gestelde vragen is of de Renolution-premies voor renovatiewerken nu uiteindelijk uitbetaald worden. Volgens Steven Van Garsse is er goed nieuws voor wie zijn dossier vóór eind december 2024 indiende. “De regering heeft 57 miljoen euro uitgetrokken. In principe kunnen die dossiers nu verwerkt en uitbetaald worden.”

Er zijn nog zo’n 2.700 hangende dossiers. Gemiddeld zou dat neerkomen op ongeveer 20.000 euro per premie, al lopen sommige bedragen op tot het maximum van 50.000 euro. De vraag is dus of het totaalbedrag zal volstaan.

Voor nieuwe aanvragen in 2025 ligt dat anders. Het klassieke premiesysteem wordt vervangen door een systeem van renteloze leningen. De MR heeft hier altijd voor gepleit. We kunnen hiervoor kijken naar het Waals voorbeeld. “Je leent daar bijvoorbeeld 20.000 euro en betaalt dat zonder interest terug over meerdere jaren.”

Tegelijk blijft de verplichting overeind dat woningen met EPC-label F en G tegen 2033 moeten verdwijnen. “De overheid verplicht mensen te renoveren, maar voorziet dus geen nieuwe premies." Al kunnen de leningen de bittere pil wel verzachten.

2. Good Move: afgeschaft of niet?

Ook mobiliteit blijft beroeren. Op de vraag wat er met Good Move gebeurt, luidt het antwoord dat de naam verdwijnt, maar de grote principes grotendeels behouden blijven. De zone 30 blijft bestaan en ook de ambitie om het autoverkeer terug te dringen en alternatieven te stimuleren blijft overeind.

De omstreden circulatieplannen in verschillende wijken worden wel bijgestuurd, met kleinere zones, vooral rond scholen. Dat moet het draagvlak vergroten. “Men wil minder top-down werken en meer in overleg gaan met bewoners en politie.”

3. Lage-emissiezone: komt er een jaarpas?

De lage-emissiezone blijft bestaan, maar de boetes worden hervormd. Wie met een wagen rijdt die niet langer toegelaten is, zal niet langer om de drie maanden een boete van 350 euro krijgen. In plaats daarvan komt er een soort jaarpas van 350 euro.

Voor mensen met een sociaal statuut zal het bedrag van die pas dalen tot 200 euro. De uitfasering van vervuilende motoren blijft echter behouden, maar door de lagere boete vermindert de financiële druk om snel van wagen te veranderen. Nadeel is dat dit ook een impact zal hebben op de verbetering van de luchtkwaliteit.

4. Geluidsoverlast door vliegtuigen: wat kan Brussel doen?

Over geluidsoverlast door vliegtuigen blijft het regeerakkoord vaag. De strijd tegen overlast wordt als prioriteit omschreven, maar concrete maatregelen ontbreken.

Het dossier is complex omdat de federale overheid beslist over vliegroutes en het gewest over geluidsnormen, en de inning van de boetes. Er zal dus overleg nodig zijn tussen het federale niveau en de Brusselse regering. “Het probleem is dat de federale overheid bevoegd is voor de vliegroutes en het gewest voor de geluidsnormen en de boetes. Zonder overleg kom je daar niet uit.”

5. Netheid en sluikstorten: strengere aanpak?

Wat netheid en sluikstorten betreft wil de regering strenger optreden. Netheidsbrigades krijgen meer bevoegdheden, slimme camera’s worden ingezet en boetes kunnen stijgen.

Ook de uitrol van ondergrondse containers wordt voortgezet, al is dat een dure en technisch complexe operatie. "Het is geen mirakeloplossing. In andere steden zie je dat sluikstorten niet automatisch verdwijnt. Er zijn plannen, maar de concrete uitvoering moet nog blijken."

6. Drugs en veiligheid: komt er een drugscommissaris?

Veiligheid is een prioriteit voor minister-president Boris Dilliès (MR). Er komt een drugscommissaris die het beleid rond preventie, zorg en repressie moet coördineren. “Dat moet de versnippering tegengaan tussen preventie, zorg en repressie."

Daarnaast wil de regering de samenwerking tussen politiezones verbeteren. De federale regering gaat die zones ook fuseren.

De aanpak van hotspots en de integratie van camerabeelden worden eveneens herbekeken. Over gevoelige dossiers zoals gebruikersruimtes blijft het akkoord vaag.

7. De Begroting: hoe bespaart het Gewest 1,2 miljard euro?

De begroting vormt wellicht de grootste uitdaging. Tegen 2029 moet er 1,2 miljard euro worden gesaneerd. Ongeveer 900 miljoen euro moet uit besparingen komen: “Denk aan fusies van administraties, minder consultancy, een aanwervingsstop en kleinere kabinetten.”

Daarnaast mikt de regering op 250 miljoen euro extra inkomsten, onder meer via hogere MIVB-tarieven en een versterkte strijd tegen fiscale fraude. Investeringen in infrastructuur, sociale huisvesting en openbaar vervoer blijven wel behouden. De echte test wordt de concrete begroting die over enkele weken in het parlement wordt voorgesteld. "Nu kregen we alleen cijfers te zien van een meerjarenbegroting, met de grote lijnen. De begroting 2026 zal veel meer gedetailleerd zijn."

8. Registratierechten: wordt kopen goedkoper?

Op de vastgoedmarkt blijven de registratierechten in principe ongewijzigd. Het abattement, de vrijstelling op de eerste 200.000 euro van de aankoopprijs, wordt uitgebreid naar woningen tot 800.000 euro in plaats van 600.000 euro.

“Maar Brussel blijft dus duurder dan Vlaanderen en Wallonië", klinkt het. Daar werden de registratierechten fors verlaagd. De jaarlijkse BeHome-premie wordt wel verdubbeld.

9. Wat met tweetaligheid?

Ook de tweetaligheid in openbare ziekenhuizen komt aan bod. Het regeerakkoord voorziet een masterplan waarbij ziekenhuizen een taalbeleidsplan moeten indienen en personeel taallessen kan volgen.

Of dat voldoende zal zijn om de structurele tekorten in de Nederlandstalige dienstverlening op te lossen, valt nog af te wachten.

10. Dakloosheid: komt er een nieuwe aanpak?

Over dakloosheid blijft het akkoord opvallend voorzichtig. “Er komt geen groot nieuw plan,” stelt Van Garsse. “Men bouwt voort op bestaande structuren.”

De problematiek van uitgeprocedeerde asielzoekers zonder opvangrecht wordt niet concreet uitgewerkt.

11. Komt er een verbod op onverdoofd slachten?

Een verbod op onverdoofd slachten staat niet in het regeerakkoord. Het thema kwam niet aan bod tijdens de onderhandelingen, al kan het debat later opnieuw opduiken, zeker met de geplande sluiting van het slachthuis in Anderlecht na 2028. Het parlement zou er zich dan over kunnen buigen, bijvoorbeeld in het kader van een nieuw wetboek Dierenrechten.

12. Kan de regering het vertrouwen herstellen tegen 2029?

Tot slot rijst de vraag hoe de regering het vertrouwen in de politiek wil herstellen. Ze belooft kleinere kabinetten, besparingen op het parlement en een snelle uitvoering van hervormingen. Maar uiteindelijk zal het volgens Johan Baeten en Steven Van Garsse afhangen van de concrete uitvoering én van de cohesie binnen de zevenpartijencoalitie.

Als die erin slaagt om zonder interne conflicten stabiel beleid te voeren, kan ze tegen 2029 misschien met opgeheven hoofd naar de kiezer trekken.