Brussel verpaupert: armoede deint uit naar meer wijken

Zowat 27 procent van de Brusselse bevolking leeft in armoede, zo blijkt uit analyses van het statistiekenbureau BISA. De 'arme sikkel' rond het Brusselse stadscentrum breidt uit naar het westen.

Het Brussels instituut voor statistiek en analyse (BISA) zet in zijn sociaal-economisch jaaroverzicht alle cijfers over economie, samenleving en milieu op een rij. De statistieken bevestigen de tweedeling die al minstens twintig jaar in het Brussels Gewest merkbaar is: terwijl het zuidoosten van de regio relatief welvarend is, gaat de 'arme sikkel' rond het stadscentrum gebukt onder hardnekkige armoede. Het gaat om het zuidwesten van de Vijfhoek, de kanaalzone en de wijken ten noorden van de Vijfhoek (vooral delen van Schaarbeek en Sint-Joost-ten-Node).

Opmerkelijk: het BISA stelt, op basis van de doorsnee inkomens, vast dat de armoede naar aanpalende wijken in het westen uitdeint. "Zo wordt de arme sikkel, die historisch gezien beperkt was tot de grenzen van de eerste kroon (tussen Kleine Ring en Middenring), verder uitgebreid", concludeert het statistiekenbureau.

Kuregem en oud-Molenbeek

De statistici gebruiken het aantal rechthebbenden van een verhoogde tegemoetkoming voor gezondheidszorg als indicator voor het armoederisico. Alleen lage inkomens kunnen immers van zo'n verhoogde tegemoetkoming genieten. In het hele Brussels Gewest komt de teller volgens die meting uit op 352.839 armen. Dat komt neer op 27,5 procent van de bevolking, tegenover slechts 15,4 procent in Vlaanderen en 20,6 procent in Wallonië.

Het percentage ligt volledig in lijn met de resultaten van een Europese enquête, die eveneens tot het besluit kwam tot zowat 27 procent van de Brusselse huishoudens onder de armoedegrens leeft.

Maar er zijn wel grote lokale verschillen, benadrukt het BISA, en de armoede is geconcentreerd. In vijf wijken van de arme sikkel is meer dan de helft arm, afgaande op de verhoogde tegemoetkomingen: Kuregem Veeartsenij (50 procent), de Marollen (53 procent), Kuregem Dauw (54 procent), Historisch Molenbeek (56 procent) en Weststation (57 procent). Een vaststelling: veel van die buurten kampen ook met drugsgeweld.

Leeflonen

Het BISA gaat in zijn rapport uitgebreid in op hét gespreksonderwerp van het moment in sociale middens: de beperking van de werkloosheidsuitkering, waardoor zowat 40.000 Brusselaars hun uitkering gaan verliezen, en de verwachte toestroom bij de OCMW's.

De impact van de federale maatregel is op Brussel groter dan op Vlaanderen of Wallonië omdat de werkloosheid in Brussel groter is - 15 procent tegenover slechts 6 procent in Vlaanderen - en er bovendien veel langdurig werklozen zijn in de hoofdstad. Op korte termijn verwacht het statistiekenbureau koopkrachtverlies bij de Brusselaars.

"De hervorming zal een neerwaarts effect hebben op de sociale uitkeringen van de Brusselaars. De nieuwe bedragen voor werkloosheidsuitkeringen vanaf zes maanden werkloosheid zouden immers gemiddeld lager zijn. Bovendien zou het leefloon dat eventueel wordt ontvangen door personen die geen recht meer hebben op een werkloosheidsuitkering, gemiddeld ook lager zijn dan de werkloosheidsuitkeringen onder het oude systeem."

Ook op het vlak van leeflonen zijn er enorme verschillen binnen het Brussels Gewest. Zo ontvangt in Sint-Pieters-Woluwe amper 1,3 procent van de inwoners een leefloon van het OCMW. In Sint-Joost-ten-Node is dat 10 procent en in koploper Sint-Jans-Molenbeek zelfs 11,4 procent.