Icoon van de Brusselse stadsbewegingen Philippe De Keyser overleden

De advocaat en stadsactivist Philippe De Keyser is afgelopen woensdag overleden, hij werd 86 jaar. De Keyser drukte meer dan vier decennia zijn stempel op Brussel: hij lag mee aan de basis van stadsbewegingen ARAU en IEB en was vijftien jaar voorzitter van de vzw Spullenhulp. "De huidige politieke malaise woog op hem."

De Keyser, jurist van opleiding met als specialisatie sociaal recht, begon zijn activisme in hartje Brussel: in de Marollen. In de fameuze ‘Slag om de Marollen’ in 1969, gingen de bewoners van de volkswijk in verzet tegen de verdere sloop van de buurt voor een geplande uitbreiding van het Justitiepaleis. De Keyser voorzag de activisten van juridisch advies en richtte het Comité général d’action des Marolles (CGAM) op, dat de strijd voor het voortbestaan en de herontwikkeling van de wijk moest coördineren. De Marolliens haalden hun slag thuis, de uitbreidingsplannen werden afgeblazen.

De Keyser zette daarop zijn activisme verder voor de hele stad, die te maken kreeg met 'verbrusseling' en stadsvlucht. In 1969 richtte hij mee de erfgoedvereniging ARAU op (Atelier de Recherche et d'Action Urbaines). Dat deed hij samen met architect en urbanist Maurice Culot, theoloog en ‘Marollenpriester’ Jacques Van der Biest, communistisch politicus Louis van Geyt en socioloog René Schoonbrodt.

IEB

Vijf jaar later richten CGAM en ARAU samen met andere stadsvereniging en milieugroepen de koepelbeweging Inter-Environnement Bruxelles (IEB) op, De Keyser was van 1987 tot 1993 voorzitter van IEB.

Naast een engagement voor erfgoed, urbanisme en het stadsweefsel, zette De Keyser zich ook in voor de sociale economie in Brussel. Hij was vijftien jaar lang voorzitter van de sociale vzw Spullenhulp (Les Petits Riens), bekend van het inzamelen, sorteren en verkopen van tweedehandsgoederen. In 2013 ging De Keyser met pensioen.

Marc Frère, huidig voorzitter van ARAU, herinnert zich De Keyser als een uiterst nauwgezet man. “Hij kende de wet tot in de puntjes, en zorgde dat onze bezwaren goed waren voorbereid. Hij was dan ook betrokken bij talloze dossiers als juridisch adviseur", zegt hij aan BRUZZ. Daarnaast eert Frère ook zijn vermogen om bruggen te bouwen en consensus te smeden tussen verschillende activistengroepen en wijkcomités, “vooral in zijn tijd bij Inter-Environnement was dat cruciaal, het was zeker geen gemakkelijke opdracht om alle leden op een lijn te krijgen.”

Verzoener

Die mening deelt ook zijn oude strijdmakker bij ARAU en goede vriend, René Schoonbrodt: “Philippe was absoluut geen autoritair figuur, hij zocht steeds naar een compromis dat de verschillende posities kon verzoenen." De socioloog merkt bovendien op dat De Keyser een kei was in zijn vak, ondanks hindernissen. "Hij deed alles met een visuele beperking. Ik heb hem juridische documenten zien lezen die hij op 5 centimeter van zijn ogen moest houden. Maar dat hield hem niet tegen.”

Schoonbrodt herinnert verder dat De Keyser in zijn activisme werd gesteund door zijn geëngageerde echtgenote Nadine Lamot, “zij stond meer op de barricades”.

Volgens Marc Frère was De Keyser tot zijn laatste dagen begaan met zijn thuisstad. “Ik zal niet zeggen dat de politieke malaise zijn dood is geworden, maar het woog op hem. Hij was een voorvechter van een autonoom Brussels Gewest, dat zijn lot in eigen handen neemt. De politieke stilstand van vandaag staat haaks op zijn visie voor Brussel.”

De Keysers werd voor zijn engagement geëerd door het vorstenhuis, hij werd in 2013 door toenmalig koning Albert II benoemd tot commandeur in de Leopoldsorde. Zijn uitvaart vindt dinsdag plaats in de Sint-Pauluskerk in Sint-Pieters-Woluwe.