Maandag stemming over bouwstop: vastgoedsector vreest 'absoluut dieptepunt'

Na herhaaldelijk uitstel staat de Ecolo-ordonnantie over de bouwstop in groengebieden maandag opnieuw op de agenda van de commissie Territoriale Ontwikkeling. De stemming belooft een dubbeltje op zijn kant te worden. Bij groen licht dreigt de bouwsector alvast naar het Grondwettelijk Hof te trekken.

De ordonnantie vraagt een bouwstop in tien groene gebieden, de zogenaamde 'friches'. Het gaat onder meer over de Josaphatsite (Schaarbeek), Kwartelveld (Watermaal-Bosvoorde), Mijlemeers (Anderlecht), het Wielsmoeras (Vorst) en de Donderberg (Laken). Er moet eerst een aangepast Gewestelijk Bestemmingsplan komen, zo vinden de Franstalige groenen, zodat er meer rekening kan worden gehouden met de biodiversiteit en het klimaat.

Het Ecolo-voorstel dateert al van half maart vorig jaar maar werd telkens opnieuw vooruitgeschoven. Onder meer de PS schermt daarbij met het argument dat bouwprojecten nodig zijn om aan de nood aan extra woningen te voldoen. Maandag in de commissie Territoriale Ontwikkeling, die om 14 uur begint, zou het eindelijk tot een stemming moeten komen.

'Vertrouwensbreuk'

De bouwsector lijkt er alvast niet gerust op. “Als het voorstel goedgekeurd wordt, betekent dat voor de vastgoedsector een absoluut dieptepunt in het vertrouwen in publiek-private-samenwerkingen in Brussel", klinkt het in een vlammend persbericht. "Geen enkele vastgoedspeler zal nog bereid zijn om zich te engageren voor langdurige, kostenintensieve overheidsopdrachten als de spelregels op elk moment kunnen wijzigen", aldus Katrien Kempe van de Beroepsvereniging van de vastgoedsector UPSI-BVS.

Daarnaast dreigen er gevolgen voor het betaalbaar wonen in Brussel. Door de bouwstop zouden zowat 800 nieuwe woningen op de schop gaan, ongeveer een kwart van de jaarlijkse Brusselse productie, aldus koepelorganisatie Embuild. "Een dag langer vergunningen blokkeren, betekent langer wachten voor duizenden gezinnen.”

Tot slot is een moratorium "een onredelijke inmenging op het eigendomsrecht in Brussel", die volgens de sector door het Grondwettelijk Hof vernietigd zal worden.

'Pure chantage'

Burgerbeweging We Are Nature.Brussels is niet onder de indruk. Het argument dat de vastgoedsector zich uit Brussel dreigt terug te trekken, noemt vertegenwoordiger Jean-Baptiste Godinot "pure chantage". "Dat is belachelijk. De industrie past zich altijd aan. Het is niet omdat er op een paar kleine plekken niet gebouwd mag worden dat die bedrijven de rug zullen keren naar de hoofdstad van Europa hoor."

Volgens hem zal de maatregel ook geen invloed hebben op het betaalbaar wonen in Brussel. Hij wijst erop dat de Brusselse Gewestelijke Huisvestingsmaatschappij financieel op haar tandvlees zit en bij nieuwe projecten hoe dan ook geen geld meer heeft voor sociale woningen. Bovendien lost het bouwen van nieuwe woningen de ‘woningcrisis’ volgens hem ook niet op.

“Zolang de huurprijzen niet worden gereguleerd, de meerwaarden op onroerend goed niet worden afgeroomd en grond geen gemeenschappelijk goed is, zal bouwen de ‘crisis’ op de woningmarkt alleen verergeren en tegelijkertijd de biodiversiteit vernietigen", klinkt het. "De discussie over deze wetgeving leidt dan ook alleen maar af van de echte oplossingen." Volgens Godinot zouden de bouwsector en de politiek zich beter focussen op maatregelen zoals het verhogen van gebouwen en de bestrijding van leegstand.

Scherpe randjes

De uitkomst van de stemming maandag is voorlopig hoogst onzeker. Naast Ecolo is alvast Groen en de MR voorstander van de wetgeving. Voor de andere partijen zal het afhangen van de amendementen die mogelijk nog enkele scherpe randjes van het voorstel vijlen.

Parallel aan het parlementair initiatief heeft de actiegroep We Are Nature in november vorig jaar een vonnis bekomen met een gelijkaardige uitkomst als het wetsvoorstel van Ecolo, zij het nog verregaander. De rechter in eerste aanleg besliste in november dat er in het Brussels gewest een tijdelijke bouwstop geldt op terreinen groter dan een halve hectare.