Meta AI-bril onder vuur: Brusselse vrouw werd achtervolgd en ontdekte beelden online

De slimme Ray-Ban Meta-bril, die eruitziet als een gewone (zonne)bril maar uitgerust is met camera’s, microfoons en artificiële intelligentie, ligt opnieuw onder vuur. Aanleiding is een onderzoek van de RTBF, waaruit blijkt dat verschillende vrouwen zich ongemakkelijk of zelfs bedreigd voelden door gebruikers van de technologie. "Technologie biedt kansen, maar vraagt duidelijke grenzen", zegt VUB-professor Rob Heyman.

De Ray-Ban Meta-bril lijkt op het eerste gezicht een gewone bril, maar gebruikers kunnen er foto's mee maken, video's opnemen, muziek beluisteren en telefoongesprekken voeren. Volgens een recent onderzoek van RTBF leidde dat bij verschillende vrouwen tot onaangename ervaringen.

Een Brusselse vrouw getuigde dat ze op de Kunstberg werd lastiggevallen door een man die zo'n bril droeg. Volgens haar werd ze vervolgens gevolgd tot aan haar woning. Later ontdekte ze dat beelden van haar online waren verschenen. Het incident doet vragen rijzen. Hoe ver mag technologische innovatie gaan, en wat betekent dit voor de privacy van burgers?

Filmen zonder toestemming

Volgens VUB-professor Rob Heyman, expert in nieuwe technologieën en verbonden aan het kenniscentrum Data & Maatschappij, schuilt het grootste risico niet zozeer in de technologie zelf, maar in het gebrek aan duidelijke afspraken rond het gebruik ervan. “Het probleem is dat dit een relatief nieuwe technologie is waarvoor nog geen sterke sociale of juridische afspraken bestaan,” zegt Heyman. “Daardoor ontstaat er ruimte voor mensen die de technologie op een verkeerde manier willen gebruiken.”

Heyman benadrukt dat het maken van beelden van anderen zonder hun medeweten niet zomaar is toegestaan. Voor privé- of huishoudelijk gebruik gelden uitzonderingen, bijvoorbeeld wanneer vrienden of familie foto's van elkaar maken.

In de openbare ruimte ligt dat gevoeliger. “Bij een smartphone zie je meestal wanneer iemand een camera op je richt,” legt Heyman uit. “Bij een slimme bril is dat veel subtieler. We zijn gewend dat mensen een bril dragen en denken er niet automatisch aan dat die ons mogelijk aan het filmen zijn.”

Balans zoeken

Heyman vindt dat bedrijven zoals Meta meer inspanningen kunnen leveren om misbruik te voorkomen. Tegelijkertijd benadrukt hij dat ook gebruikers en omstanders een verantwoordelijkheid dragen. Zo brandt er bij de Meta-bril een klein lampje wanneer de camera actief is. Volgens Heyman kunnen mensen daar aandacht voor hebben.

“Als je merkt dat een bril aan het opnemen is en je voelt je daar niet comfortabel bij, dan mag je dat ook aangeven,” zegt hij. “Je kunt iemand aanspreken en vragen om te stoppen.” Volgens hem is het niet realistisch om te verwachten dat politie of toezichthouders voortdurend zullen controleren op het gebruik van dergelijke toestellen in het dagelijkse leven.

Daarnaast ziet hij veel potentieel in toepassingen met artificiële intelligentie en ondersteuning op afstand. Zo kan een expert live meekijken met wat een gebruiker ziet en instructies geven bij technische werkzaamheden of herstellingen.

Kortom: de mogelijkheden van slimme brillen blijven toenemen, maar tegelijkertijd groeit de nood aan duidelijke regels en bewust gebruik. Volgens experts zal die balans de komende jaren alleen maar belangrijker worden.