Opnieuw hitte in de hoofdstad: vijf Brusselaars tippen hun geheime koelteplek

Misschien al vandaag, maar zeker morgen stijgen de temperaturen in Brussel opnieuw boven de dertig graden. En dus zal ook de nood aan verkoeling weer toenemen. Vijf Brusselaars geven een inkijk in hun geheime groene koelteplek.

(1) Wilderbos in Sint-Agatha-Berchem: zeelucht aan de stadsrand

Wie wist dat de zee ooit tot aan Sint-Agatha-Berchem reikte? Als je de kasseien opwandelt aan ‘de oude kerk’ richting het Wilderbos kan je de schelpen nog spotten in de omwalling. “Vroeger lagen hier allemaal oude zandsteengroeves", weet Georges Bogaerts, lid van de lokale Heemkundige Kring die ook de Lintermansroute uitstippelde die door het Wilderbos loopt. "Die zandsteen werd ontgonnen door de arbeiders uit de buurt en zijn zelfs gebruikt voor het Stadhuis van Leuven.”

Dat verklaart meteen de unieke diepe kuil in het midden van het Wilderbos. Een aangelegd vlonderpad leidt je over de rand van de zandsteengroeve en kijkt uit op een kuil met een zwemkuip in het midden. “In mijn jonge jaren kwamen we hier zwemmen met de Chiro. We maakten toen zelf het water proper. Helaas bestaat de jongensafdeling hier sinds vorig jaar niet meer en worden de nabijgelegen Chirolokalen binnenkort afgebroken.”

Het Wilderbos blijft ondanks zijn rijke geschiedenis en uitzonderlijk reliëf toch vooral een plek die wordt bemind door de Berchemnaren, mede dankzij de volkstuintjes en speeltoestellen. “De gemeente onderhoudt het bos goed en de buurt ruimt zijn afval nog op, kijk maar”, zegt Georges terwijl een buurtbewoner zijn hond uitlaat en wat zeldzaam zwerfvuil opraapt.

Ondanks zijn relatief jonge bomen, voel je je in het Wilderbos omgeven door de natuur. “De zeelucht en landlucht worden hier letterlijk gescheiden van elkaar. Het is niet voor niets dat mensen vroeger al naar Sint-Agatha-Berchem kwamen om frisse lucht op te snuiven”, vertelt Georges. “Waarom denk je anders dat de Anderlechtse wijk ‘Bon Air’ zo heet en we hier zo’n goeie geuze kunnen maken?”

(2) Zennepark in Schaarbeek: hartslagader van de Kanaalwijk

Geen zee, maar wel een rivier in Schaarbeek. Althans onder de grond. Het Zennepark slingert anderhalve kilometer over een arm van de Zenne tussen de woonblokken in de Kanaalwijk. Ook langs het appartement van Dries Vermeiren, dat uitkijkt op het park. “Het is een goed voorbeeld van hoe je verloren ruimte kan omtoveren tot groene zone."

Telkens Vermeiren hier komt, heeft hij het gevoel echt in het groen te zitten. "Met veel schaduwzones en het asfalt dat niet opwarmt. De zachte architectuur van de bankjes geeft rust en het geluid van de stad verdwijnt hier.”

Het Zennepark is een verbindingsader voor wandelaars en fietsers, maar voor Dries verbindt het vooral de mensen uit de buurt. “Ik zou het niet aanraden om hier door te crossen om je tram bij halte Masui te halen. Het is echt een ‘kuierpark’. Mensen spreken je vaak aan en dat vind ik tof. Bovendien heb je veel sociale controle omdat er veel passage is.”

Een speeltuintje halfweg en de vele bankjes lokken gezinnen uit de buurt om te spelen en te verkoelen. “De buurt is hier heel divers en in veel culturen komen mensen nog naar buiten. Vlamingen zijn dat wat verleerd”, vertelt Dries. “Hier in het park groeien kinderen op en worden mensen oud.”

(3) Jean-Felix Haptuin in Etterbeek: vogels spotten in stiltepark

Wie niet alleen verkoeling, maar ook rust zoekt, vindt soelaas achter de ingesloten omheining tussen de Waversesteenweg en de Oudergemlaan in Etterbeek. De Jean-Felix Haptuin is de verscholen parel van de gemeente waarin het oude Hap-notarishuis en de Nederlandstalige bibliotheek naar elkaar kijken vanuit de twee uitersten van het park.

In de bibliotheek moet je stil zijn. En die regel geldt ook in het park. Een stiltepark zowaar, wat uniek is in Brussel. “Hier vinden mensen écht rust", zegt bibliothecaris Muriel Geerinck. "Door een dutje of wandeling te doen langs de vijver of kiosk. Of door een boek te lezen in de afgesloten compartimentjes met zitbankjes.”

Spelende kinderen of honden zijn niet welkom in het stiltepark. Dierenvrienden kunnen wel hun hart ophalen door de vele vogels te spotten. “Het park is ecologisch beschermd en heeft heel diverse fauna en flora: een echt vogelparadijs”, vertelt Muriel. “In het voorjaar heeft de gans ook gebroed. De puberende kuikens komen ons nu elke ochtend groeten voor het raam van de bibliotheek.”

(4) Egmontpark in Brussel-Stad: koninklijke derde plek

Honden zijn wel welkom in het Egmontpark, pal in het historische centrum van Brussel. Om 19.00 uur ‘s avonds verzamelen alle honden van de buurt in het park, wel aan de leiband. Van Eric zouden ze gerust vrij mogen rondlopen. “Ook honden hebben nood aan groene ruimtes. Die zijn er al zo weinig. Laat ze dan maar vrij snuffelen en spelen op de weinige plekken waar het kan.”

Eric woont in Sint-Gillis en trekt graag naar het Egmontpark. “In dit park heb ik het gevoel dat ik echt privé kan genieten van de natuur. Er komen niet zoveel mensen en je kan gaan zitten op één van de twee ruime velden of je afzonderen achter de struikjes.”

In het midden ligt L’Orangerie, een brasserie waar vroeger een oude appelsienkwekerij was. “Lekker eten, maar ik vind het vooral fijn dat dit park een derde plek is waar je niet moet consumeren. Het mocht wel wat toegankelijker, want er zijn twee ingangen waarvan één heel smalle en de andere enkel met trappen.”

(5) Mona in Jette: florerend klooster

Wie een lesje wil krijgen in toegankelijkheid moet bij Mona in Jette aankloppen. Vzw Toestand heeft een voormalig klooster omgetoverd tot een solidair oord met plaats voor een sociaal restaurant, 80 lokale verenigingen, een klimhal, verschillende ateliers en een geheime binnentuin die voor iedereen toegankelijk is. “Ik bouw hier gitaren in mijn kelderatelier en oefen vaak in de tuin”, zegt Rik Staelens.

Soms komt Rik ook eens kijken als er weer eens muziek klinkt van een leuk evenement dat door de mensen uit de buurt wordt georganiseerd. “Het is een heel fijne tuin omdat er veel gebeurt, maar waar mensen ook gewoon naartoe kunnen komen en hun kinderen vrij kunnen laten spelen zonder de vrees dat ze op straat belanden.”

Mona is nog op zoek naar een vrijwillige tuinman om de tuin te onderhouden. Farah Fayad zorgt al met veel passie voor de bloemen, zij is één van de acht Palestijnse asielzoekers die verblijven bij Mona. “Sinds ik hier woon, bloeien de bloemen volop - omdat ik er tegen praat”, vertelt ze trots. “Iedereen is welkom hier, maar ze moeten wel respect hebben voor de natuur. Want, als je liefde geeft aan de natuur, krijg je liefde terug”.