Stad Brussel ontruimt tentjes aan Humanitaire Hub: 'Onacceptabel en geen oplossing'

Dinsdagochtend heeft de lokale politie van de zone Brussel-Hoofdstad/Elsene tientallen tentjes verwijderd aan de Humanitaire Hub aan de Havenlaan. Dat gebeurde in opdracht van het Brusselse stadsbestuur, dat de actie "moeilijk maar noodzakelijk" noemt vanwege hygiëne- en veiligheidsproblemen.

Aan de Humanitaire Hub, waar dak- en thuislozen en sans-papiers terechtkunnen voor basissteun zoals maaltijden, douches en administratieve begeleiding, waren in de afgelopen maanden tientallen tentjes verschenen. Tal van sans-papiers en asielzoekers zochten er een plek om te slapen.

Die tentjes zijn nu in opdracht van Brussels burgemeester Philippe Close (PS) allemaal verwijderd, tot groot ongenoegen van de hulporganisatie Dokters van de Wereld. Die organisatie heeft de leiding over de hulpverlening op de site, en werkt daarvoor samen met Croix-Rouge de Belgique en BelRefugees.

'Moeilijk, maar noodzakelijk'

Het stadsbestuur omschrijft de beslissing om alle tentjes te verwijderen als “moeilijk, maar noodzakelijk" vanwege de achteruitgang van de situatie ter plaatse. “De afgelopen weken is de situatie ter plaatse sterk verslechterd", laat de Stad weten. "Er zijn ernstige hygiëneproblemen geconstateerd die ratten aantrekken, er zijn incidenten gemeld, er zijn spanningen ontstaan. Het was onze verantwoordelijkheid om op te treden, zowel voor de veiligheid van de aanwezigen als voor die van de werknemers in de wijk en de omwonenden."

Het stadsbestuur laat nog weten dat de bewoners van de tentjes voor de ontruiming herhaaldelijk zijn geïnformeerd en doorverwezen naar noodopvang, sociale begeleiding en toegang tot gezondheidszorg. “Verschillende mensen die vanochtend nog ter plaatse waren, hebben de voorgestelde hulp helaas geweigerd”, verklaart Stad Brussel.

"In alle vroegte is de Stad Brussel vanmorgen overgegaan tot de gedwongen ontruiming van de tenten rond de Humanitaire Hub", stelt Dokters van de Wereld vast. "Dit soort acties verergert alleen maar de situatie."

De organisatie noemt het "onacceptabel" dat de stad de plek ontruimt en dat "de overheid mensen op straat laat slapen". "De politieke autoriteiten op alle bestuursniveaus moeten net garanderen dat mensen een dak boven het hoofd hebben."

Verzadigd opvangnet

Uit de vragen aan de Humanitaire Hub, waar sans-papiers, asielzoekers en hulpbehoevenden onder meer kunnen genieten van juridische bijstand, een potje voetbal of een maaltijd, blijkt dat ruim één vijfde van alle bezoekers op zoek is naar een veilige plek om te slapen.

"Door de verzadiging van het opvangnetwerk en het aanhoudende opvangtekort worden de gaten in het systeem opgevuld door burgers en middenveldorganisaties", klinkt het.

De ontruiming van dinsdagochtend biedt dan ook "geen enkele structurele oplossing en vergroot enkel de groep mensen die nergens terechtkan, de nachtopvangcentra voor daklozen zijn compleet verzadigd", aldus Dokters van de Wereld.

Basisrechten

De organisatie eist dat hulporganisaties meer ondersteuning krijgen en dat de autoriteiten iedereen toegang bieden tot basisrechten, met respect voor de rechtsstaat. " De Belgische staat moet haar internationale verplichtingen nakomen. Asielzoekers hebben recht op een waardige opvang en medische zorg."

Volgens burgemeester Philippe Close (PS) heeft de stad de tenten ontruimd in samenspraak met daklozencoördinatieorgaan Bruss'help. "Dit is een moeilijke beslissing. Niemand vindt het aanvaardbaar dat mannen en vrouwen op straat moeten slapen." Volgens Close is de situatie aan de Hub de voorbije weken echter erg verslechterd.

Close roept federaal minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt (N-VA) "opnieuw op om op dit vlak te handelen en haar verantwoordelijkheid ten volle op te nemen. Ofwel kiest zij voor regularisatie met toegang tot werk, ofwel zet zij in op begeleide terugkeer. Wat niet langer kan, is niets doen."

Spanningen

De werking van de Hub staat al enige tijd onder druk. In 2022 moesten de aanwezige ngo's het dagcentrum deels sluiten door een gebrek aan middelen en afgelopen februari kwam het nieuws dat Dokters van de Wereld zijn post voor medische zorg moest stopzetten.

Al enkele maanden zijn er ook spanningen door de vele dak- en thuislozen die rond de Hub verblijven. In februari bleek dat verschillende buren van de site, zoals het Herman Teirlinckgebouw van de Vlaamse overheid en de bank BNP Paribas, hekken hadden geplaatst tegen overlast door bezoekers aan de Hub.