Gewestelijke Huisvestings­maatschappij moet meerdere gebouwen verkopen uit geldnood

De Brusselse Gewestelijke Huisvestingsmaatschappij zet meerdere gebouwen in de etalage uit geldnood, waaronder de Paleizenstraat 48 en het Ariane-complex in Sint-Lambrechts-Woluwe.

De Brusselse Gewestelijke Huisvestingsmaatschappij (BGHM) heeft al enige tijd geen reserves meer om nieuwe sociale woningbouwprojecten te financieren en zag het water helemaal tot aan de lippen naderen toen het Brussels Gewest niet met de afgesproken investeringssubsidies, een bedrag van 66 miljoen euro, over de brug kwam.

Wat volgde was ongezien: de BGHM die haar eigen opdrachtgever, het Brussels Gewest, in gebreke stelde en voor de rechter sleepte. De BGHM won die zaak op 4 december. Inmiddels is het bedrag van 66 miljoen euro gestort, bevestigt het kabinet van Nawal Ben Hamou (PS), de staatssecretaris voor Huisvesting. Het kabinet van minister van Begroting Dirk De Smedt (Open Vld) zegt dat "de kredieten in de loop van de komende dagen beschikbaar zijn".

Dat leidt tot een zucht van opluchting bij de Huisvestingsmaatschappij, die eerder bekendmaakte dat haar liquide middelen sinds november helemaal uitgeput zijn.

Tering naar de nering

Het Gewest engageert zich ook om de meest dringende liquiditeitsbehoeften van de BGHM op te vangen. De nipt afgewende liquiditeitscrash maakt evenwel duidelijk dat een sanering van de Huisvestingsmaatschappij zich opdringt. Om de BGHM in rustiger vaarwater te brengen, besliste de regering in lopende zaken vorige week in zijn begrotingsakkoord om van de instelling een afslanking van haar vastgoedpatrimonium te eisen.

"Het gaat enerzijds om de verkoop van bepaalde 'slapende activa', namelijk vastgoed dat ingrijpende renovatiewerkzaamheden vereist en dat de BGHM dus pas over enkele jaren opnieuw op de markt zou kunnen brengen, en anderzijds om de verkoop van sociale woningen in het midden- en lagere segment", zegt een woordvoerder van Ben Hamou.

In de eerste categorie is er een politiek akkoord over de verkoop van de Paleizenstraat 48 (ook wel "Palais" genoemd) in Schaarbeek en het Ariane-complex in Sint-Lambrechts-Woluwe, zo bevestigt de BGHM. "We waren zelf niet betrokken bij deze beslissing. We zijn momenteel het politieke akkoord aan het analyseren en kunnen nog geen verdere informatie geven over de impact ervan", zegt een woordvoerster.

Volgens De Tijd gaan ook duizend woningen niet als huurwoning, maar als koopwoning in de markt gezet worden. In zijn memorandum van juni 2024 stelde de BGHM al voor om meer de piste van sociale koopwoningen te bewandelen.

De vastgoedverkopen moeten in totaal 194 miljoen euro opleveren, zo heeft De Smedt ingeschreven: 125 miljoen euro in 2026 en 69 miljoen euro in 2027. Over hoeveel Palais en Ariane ongeveer moeten opleveren, wil zijn kabinet niets kwijt.

Het kabinet van Ben Hamou benadrukt dat de saneringen niets veranderen aan de opdracht van de Huisvestingsmaatschappij. "Met deze maatregelen kunnen we de continuïteit en duurzaamheid van de financiering van de sociale huisvestingssector garanderen, met behoud van de filosofie en het maatschappelijke doel van de BGHM: minder bevoorrechte klassen toegang geven tot fatsoenlijke huisvesting tegen een redelijke prijs."

Ook op het niveau van Brussel-Stad is er overigens een afbouw van sociale huurwoningen ten voordele van betaalbare koopwoningen. De helft van de nieuwe woningen die de Stad bouwt, zal voortaan uit koopwoningen bestaan, zo bevestigde OCMW-voorzitter David Weytsman (MR) begin dit jaar.

Paleizenstraat

Het is niet de eerste keer dat over een mogelijke verkoop van het enorme kantorencomplex (13.000 vierkante meter) in de Paleizenstraat 48 gesproken wordt. In september, onder toenmalig minister van Begroting Sven Gatz (Open VLD), dook het scenario ook al op. Zijn opvolger en partijgenoot Dirk De Smedt heeft dat idee dus overgenomen.

De BGHM werd begin 2023 eigenaar van het enorme gebouw, met als ambitie de kantoren om te vormen tot sociale woningen en ook tijdelijk tot opvangcentrum voor Oekraïense vluchtelingen. Maar het pand was bezet door honderden krakers en de ontruiming ervan liep uiterst moeizaam. Uiteindelijk werd het nooit een opvangcentrum voor Oekraïners en bleef het gebouw leegstaan.

De voormalige Engie-site aan de Arianelaan in Sint-Lambrechts-Woluwe is wat eerder aangekocht door de BGHM voor "de ontwikkeling van een gemengd project om vroegere kantoren om te bouwen tot woningen", zo klonk het in 2022. In de plannen was er sprake van 113 sociale woningen en 137 woningen voor de middenklasse, dus 250 woningen in totaal. Maar ook van die plannen kwam nooit iets in huis.