Eerste lakmoesproef voor Guinness-coalitie in aantocht

De komende week buigen de partijen van de mogelijke Guinness-coalitie zich over de eerste nota en begrotingstabellen van formateur Yvan Verougstraete (Les Engagés). “Diepgaande onderhandelingen” zouden vanaf 8 januari op gang geblazen kunnen worden, klinkt het in de entourage van Verougstraete.

Met een reeks thematische vergaderingen gaf formateur Yvan Verougstraete (Les Engagés) een week geleden het startschot voor de mogelijke Guinness-coalitie met PS, Les Engagés, Ecolo, Défi, Groen, Vooruit en CD&V. Maandag stond de laatste vergadering op het programma.

Verougstraete timmert nu aan de documenten waarmee hij de volgende fase van het centrumlinkse initiatief wil aansnijden: een eerste beleidsnota en begrotingstabellen met de nodige budgettaire toelichting. Woensdag of ten laatste donderdagmiddag moet hij die bezorgen aan de onderhandelingspartners. Over de inhoud lekt voorlopig zo goed als niets uit.

“Tot het einde van het jaar kunnen de verschillende partijen hun opmerkingen op de teksten doorsturen”, klinkt het in de entourage van de formateur. Vervolgens zal Verougstraete de werkdocumenten herzien en op 5 en 6 januari bilaterale gesprekken op touw zetten.

“In tussentijd vinden er ook technische werkgroepen plaats. Daarna kunnen, als de omstandigheden dat toelaten, vanaf 8 of 9 januari diepgaande onderhandelingen plaatsvinden met het oog op een begrotingstraject en een eventueel regeerakkoord.”

Open VLD

Tot dusver blijft de sfeer rond de centrumlinkse piste positief. “Het verloopt heel respectvol”, zegt een onderhandelaar. “Alle thema’s zijn de revue gepasseerd. De knopen zijn bekend, maar moeten natuurlijk nog doorgehakt worden.”

Niemand twijfelt eraan dat de zeven partijen die nu rond de tafel zitten ook aan de echte onderhandelingsfase zullen beginnen over twee weken. De hamvraag is of ook Open VLD een rol zal spelen in het Guinness-verhaal.

Aan Franstalige kant beschikken PS, Les Engagés, Ecolo en Défi sinds de overstap van Soulaimane El Mokadem naar de PS-fractie over een nipte meerderheid. Aan Nederlandstalige zijde zouden de twee zetels van Open VLD het verschil kunnen maken, zeker nu Team Fouad Ahidar bedankt voor gedoogsteun.

Dat huidig Brussels minister van Financiën Dirk De Smedt (Open VLD) zich wel in zijn sas lijkt te voelen als begrotingswaakhond kan een reden zijn voor de Vlaamse liberalen om overstag te gaan, maar dan moeten de begrotingstabellen van Verougstraete voldoende aantrekkelijk zijn voor partijvoorzitter Frédéric De Gucht.

Het is onduidelijk of Verougstraete die in een latere fase ook zal voorschotelen aan Open VLD. Het is wel bekend dat hij de liberalen op een gegeven moment wil overtuigen.

Voor De Gucht zou het een bocht van honderdtachtig graden zijn als de partij meestapt in de Guinness-coalitie. Ook de banden met de Franstalige liberalen zouden erdoor onder druk komen. “Maar Open VLD zal toch met erg goede redenen moeten komen om niet mee te doen”, zegt een bron.

'Verscheurd’

Het zal ook uitkijken worden naar de houding van bepaalde MR-parlementsleden als de centrumlinkse regering effectief vorm zou krijgen. Volgens een Brusselse MR-bron is het niet uitgesloten dat de Guinness-partijen straks op steun kunnen rekenen uit blauwe hoek, zo schrijft La Libre dinsdag.

“Als er een goed akkoord wordt voorgelegd, zullen sommigen onder ons verscheurd zijn tussen de trouw aan de partij en de noodzaak om ‘Brussel te redden’. Dat wordt moeilijk… Zeker omdat sommige parlementsleden, vooral met een diverse achtergrond, denken dat ze geen enkele kans maken om bij de volgende verkiezingen herverkozen te worden als voorzitter Georges-Louis Bouchez zijn huidige koers aanhoudt”, klinkt het.

Ter herinnering: in principe volstaat een globale meerderheid om een begroting in het Brussels parlement goed te keuren. Daarvoor moet het initiatief wel komen uit de huidige regering in lopende zaken, waardoor de positie van Open VLD des te crucialer zal worden in de komende weken. Om een volwaardige regering te installeren, is een meerderheid van de handtekeningen in elke taalgroep vereist.