De museum­favoriet van Fadma in het Museum Kunst en Geschiedenis: Belgisch kristal

Terwijl veel cultuurhuizen een zomerpauze inlassen, trekt BRUZZ langs vaste museumcollecties in de stad. Elke week kiest een medewerker een persoonlijke favoriet uit de collectie. Vandaag: poetsmedewerkster Fadma Moukhtari in het Museum Kunst en Geschiedenis.

Al twintig jaar maakt Fadma Moukhtari de museumzalen in het Jubelpark schoon. Ze kent het Museum Kunst en Geschiedenis, het grootste van het land, als haar broekzak. Samen met haar collega's zorgt ze ervoor dat meer dan 700.000 museumstukken geen stof vatten.

Uit al die objecten kiest ze niet voor een Egyptische mummie, een Romeins beeld of een eeuwenoud wandtapijt. Haar favoriete werk is een Belgische art-decovaas uit 1925. Niet omdat die zo zeldzaam is, maar omdat ze haar aan haar moeder doet denken.

Kristalwerk uit Luik

Moukhtari neemt ons mee naar de zaal van de Sierkunsten waar de Belgische art-nouveau- en art-decoverzameling is ondergebracht. “Of ik nu een zaal met mummies of Chinese beelden poets, uiteindelijk blijft het hetzelfde werk”, vertelt ze. “Maar ik werk toch het liefst in deze zaal, er is hier veel licht. Dat maakt het aangenamer vertoeven dan in het donker tussen de mummies.”

Van de ongeveer 1.500 art-decostukken heeft Moukhtari vooral een zwak voor twee heldere kristallen vazen, van Belgische makelij. Ze komen uit de wereldbekende kristalfabriek Val-Saint-Lambert in Seraing bij Luik en werden ontworpen voor de Internationale tentoonstelling van moderne decoratieve en industriële kunsten in Parijs in 1925.

“Ik hou van deze vazen sinds de eerste keer dat ik hier binnenkwam”, zegt ze. "Ze lijken heel erg op de vazen die mijn moeder thuis had. Zij hield van bloemen en had altijd vazen op tafel staan. Ik heb die liefde van haar overgenomen.”

De transparante vazen zijn versierd met paarse en rode motieven. “Ik had thuis ook zo’n vaas, een groene. Maar mijn zoon heeft ze gebroken (lacht).”

Fadma Moukhtari nam de liefde voor art-decoservies over van haar moeder. “Je vindt dit soort servies ook in de antiekwinkels op de Zavel, maar daar betaal je een fortuin voor. Zelf heb ik een gelijkaardig servies vanop een markt in Duitsland, speciaal voor kristalwerk. Dat gebruik ik wanneer er gasten langskomen.”

Neusafdruk

Fadma Moukhtari’s favoriete kristalwerk staat netjes opgeborgen achter glas, zodat de stukken goed bewaard blijven. De vitrines verraden waar bezoekers blijven hangen. “Elke dag speuren we naar vlekken op het glas. Die zitten meestal op dezelfde hoogte: die van de neus. De vitrines moeten zo proper zijn dat mensen vergeten dat er glas tussen hen en de kunstwerken zit”, zegt Moukhtari. Ze wijst lachend naar een afdruk. “Kijk, hier heeft duidelijk een kind zijn neus tegen het glas gedrukt."

Haar geheim voor de glasheldere vitrineglazen? “Ik hou het simpel: water, een beetje zeep en een propere doek. Meer heb je niet nodig.”

De recent geopende tentoonstellingszaal voor art deco ligt er kraaknet bij. Wat in schril contrast staat met heel wat andere museumruimtes, het federaal museum kampt al jaren met infrastructuurproblemen. Begin dit jaar moest het museum nog vijf verdiepingen van de Oudheid-vleugel sluiten omdat het plafond instortte.

Met een relatief klein team houdt Moukhtari 22.000 vierkante meter tentoonstellingsruimte schoon, inclusief bezoekersruimtes en kantoren. “Een doortocht maken door alle museumzalen duurt wel een hele dag. Soms rennen we van de ene zaal naar de andere om elkaar te depanneren.”

Terwijl bezoekers door de collectie dwalen, staan Moukhtari en haar collega’s niet stil. "Wij kijken voortdurend of alles proper is. Zie ik ergens vuil, dan schieten we meteen in actie."