Filmreeks in Beursschouw­burg toont Brussel door de ogen van Brusselaars

Terwijl de Beursschouwburg zich voorbereidt op een tijdelijke verhuis, zoomt het cultuurhuis met zijn programmatie in op de stad. Met Brussels, its people, and their neighbourhoods brengt het vanaf 23 januari een filmreeks die Brussel toont door de ogen van haar bewoners.

In 2027 verhuist de Beursschouwburg vanuit het stadscentrum naar een nieuwe – voorlopig onbekende – locatie. In de zoektocht naar een tijdelijk onderkomen om de verbouwingsperiode te overbruggen, botste het cultuurhuis op een tegenstrijdigheid die wringt: een stad met een enorme leegstand, naast mensen die op straat slapen terwijl organisaties, bewoners en kunstenaars op zoek zijn naar een betaalbare ruimte.

Die realiteit vormt ook de achtergrond van Brussels, its people, and their neighbourhoods, een filmreeks waarin de Beursschouwburg vanaf 23 januari de stad centraal zet. Het programma brengt films samen over gentrificatie, migratie, verbouwen, verhuizen en ruimtelijke ordening. In verschillende blokken worden kortfilms en langspeelfilms afgewisseld, met werk van jonge Brusselse filmmakers naast gevestigde namen zoals Bas Devos.

“Nu we zelf de stad intrekken op een nieuwe plek, willen we ook in onze programmatie de stad naar binnen trekken,” zegt filmprogrammator Quinten Wyns. “We willen kijken naar wie deze stad vormgeeft en wie ze beleeft. Vanuit verschillende disciplines - van performances en voorstellingen tot concerten en film - onderzoeken we welke rol we kunnen spelen in de collectieve verbeelding van de stad. Hoe ziet de toekomst van Brussel eruit?”

Hyperdiversiteit

Met Brussels, its people, and their neighbourhoods krijgen Brusselse filmmakers het woord om hun blik en waarnemingen over de stad te delen, via zowel kort- als langspeelfilms. De selectie is bewust breed opgevat. Portretten van bewoners en buurten worden afgewisseld met thematische films over werfleven, migratie, intieme observaties en meer uitgesproken politieke stemmen.

De rode draad zit volgens programmator Quinten Wyns in de hyperdiversiteit van Brussel – ook op het scherm. “Alle films spelen zich af in Brussel en spiegelen elk op hun eigen manier die hyperdiversiteit”, zegt Wyns. “In veel films spelen mensen een rol die ze ook in het echte leven hebben, zoals de arbeidsmigranten uit Kapital Europe. Dat levert geen afstandelijke observatie op, maar een intiem stadsportret.”

Staat van de stad

Op zichzelf tonen de films fragmenten van een grote stad, maar samen moeten ze een dwarsdoorsnede vormen van de stedelijke context waarin die verhalen ontstaan. Van de Marollen tot de Ieperlaan en het Gesù-klooster in Sint-Joost-ten-Node. “We willen met deze filmprogrammatie een portret schetsen van de staat van de stad. Individueel is dat niet altijd het expliciete doel van de filmmakers, maar door de films na elkaar te bekijken, krijg je een gelaagd beeld van Brussel vandaag.”

Zo werken Elie Maissin en Mieriën Coppens samen met La Voix des Sans Papiers rond bezettingen die een thuis vormen voor mensen zonder geldige verblijfsdocumenten. Thierry De Mey toont in Floréal de relatie tussen architectuur en bewoners in de Brusselse tuinenwijken. Sarah Vanagt nodigt voor haar kortfilm Ieperlaan haar buren – nieuwe inwoners, asielzoekers en winkeliers – uit om hun verhaal te vertellen.

Naargelang door wiens ogen je kijkt, ontvouwt zich een ander verhaal, een andere stad. “De films zijn in die zin ook onderling complementair”, zegt Quinten Wyns. “Ze tonen verschillende kanten van soms eenzelfde gemeente of buurt, of belichten uiteenlopende aspecten van een stedelijke problematiek. Zelfs of je man of vrouw bent, bepaalt hoe je de stad ervaart”, besluit hij. “We leven allemaal in een ander Brussel en om die verschillende steden te tonen is film een dankbaar medium.”

Stedelijk debat

Het filmprogramma is niet de Beursschouwburgs enige focus op de stad, het cultuurhuis zet op 31 januari de dialoog verder met The big conversation on our city. Daarvoor nodigt de Beursschouwburg dertien opiniemakers, kunstenaars, onderzoekers en activisten uit voor een publiek debat over de toekomst van Brussel. Wie geeft ze vorm? Wie ontwikkelt de toekomst van de stad en hoe moet die eruitzien?