Benvenuto Cellini is een ode aan spektakel: opera die gewoon entertainend is

Met Benvenuto Cellini heeft de nieuwe Munt-intendant Christina Scheppelmann het voor het eerst voor het zeggen. Ze zet er vooral de kunde van haar huis mee in de kijker. "Thaddeus Strassbergers enscenering danst op de slappe koord van de kitsch, zonder er ooit echt af te vallen,' volgens recensent Jasper Croonen.

Overprikkelend. Dat is wel het minste dat je over Benvenuto Cellini kan zeggen. Passeren gedurende drie uur de revue: een pompeuze pauselijke penis, de wolvin die Romulus en Remus zoogt als dragqueen, het insigne SPQR in schreeuwerige neonkleuren, een figurant van kop tot teen in gouden bodypaint en de kariatiden van de Muntschouwburg die aan luchtacrobatiek doen.

En toch past dat allemaal (eerder) netjes in de opera van Berlioz. Het geromantiseerde levensverhaal van de Florentijnse beeldhouwer is dan ook van zichzelf al zo over the top, dat je niet anders kan dan de potsierlijkheid omarmen. Dat heeft regisseur Thaddeus Strassberger ontegensprekelijk gedaan. Zijn enscenering danst op de slappe koord van de kitsch, zonder er ooit echt af te vallen.

Munt-metier

Na een half jaar erfenissen van haar voorganger, is dit voor intendant Christina Scheppelmann de eerste voorstelling waarmee ze haar eigen lijnen uitzet. De keuze voor dit stuk is op zich al een statement: nooit eerder stond het in de schouwburg op de planken.

Maar ook de artistieke invulling getuigt van andere affiniteit. Benvenuto Cellini voelt als een betekenisverschuiving voor de Munt. Zoek niet (meer) naar diepere lagen of actuele haken. Onder Scheppelmann mag opera ook gewoon entertainend (zelfs entertainment) zijn.

Niet dat er geen mogelijkheden zijn voor wat maatschappijkritiek. In de opera zit een pantomime waar notabelen te kijk worden gezet, een van de belangrijkste verhaallijnen gaat over de werkdruk (en karige verloning) van artiesten, Berlioz bekritiseert hoe wansmaak en populisme het halen van wat hij “goede kunst” vindt ... maar het feit dat deze thema’s in de opera zitten, is geen aanleiding om er dieper op in te gaan.

Centraal staat vooral het metier van operamaken. Het omnipresente faux marbre, de opulente cleruskledij, maar ook het toneelmeesterschap om de vele massascènes gecoördineerd te krijgen, zetten de kunde van het huis in de verf. Dat met knappe videomapping de zaal zelf wordt ingeschakeld als decorelement, maakt van deze opera helemaal een ode aan de Munt.

Spektakel boven noodzaak

Zeker wanneer daarbovenop ook koor en orkest in deze Berlioz het beste van zichzelf kunnen geven. De vocale troepen worden veelvuldig opgesplitst en spelen verschillende cruciale rollen op een bij momenten overbevolkte bühne. Ondertussen wervelt het orkest in de bak door de aartsmoeilijke, vliegensvlugge, grandioze, glorieuze partituur, met Alain Altinoglu als vanouds als muzikale menner – sommige dingen veranderen niet.

Het maakt van Benvenuto Cellini een voorstelling waarmee je je vooral geen seconde verveelt. Zeker niet omdat de solisten de lichtvoetigheid van dit - het moet gezegd - matige libretto omarmen en hun rollen gewoonweg grappig vertolken. Tijl Faveyts fileert zijn personage Balducci, en legt het simplistische achter de statigheid van het karakter bloot, terwijl Ruth Iniesta (Teresa) met eindeloos uitgesponnen melismes heerlijk speelt met het archetype van het meisje in nood.

Je kan dus allerminst ontevreden zijn dat je deze semivergeten opera op deze manier toch een keertje kan ontdekken. Je voelt bij Strassberger (en bijgevolg bij Scheppelmann) misschien niet echt een urgentie of een noodzaak. De regisseur geeft je geen antwoord op de vraag waarom deze opera nog relevant is, maar wil je gewoon tonen hoeveel spektakelwaarde opera ook vandaag nog kan hebben. Als je op zulke ateliers en equipes kan bouwen, is dat meer dan reden genoeg.

Gezien op 25/1, première op 28/1, nog tot 17/2 in de Munt.