interview

Pieter De Buysser redt de democratie

© Herman Sorgeloos
| “A perfect democracy is the most shameless thing in the world,” zei de zeventiende eeuwse filosoof en politicus Edmund Burke, en dat is een beetje het motto van de voorstelling.

Hebt u ook de buik vol van al die verkeerde verkiezingsuitslagen? De Brusselse schrijver en theatermaker Pieter De Buysser bedacht de oplossing. Hij zet een lokvogel in om het drieste volk en de weldenkende elite weer aan elkaar te lijmen en zo de democratie te redden.

Pieter De Buysser is nog steeds de Brusselse schrijver, film- en theatermaker die met een hoogst verbeeldingsrijke pen en filosofische finesse de meest prangende kwesties binnenstebuiten kan keren op zoek naar een beter perspectief. Afgelopen seizoen speelde hij nog elke maand van het jaar een keer de interstellaire monoloog The tip of the tongue in het Planetarium van Brussel. Nu verzoent hij de weldenkende elite en het dwarsdenkende kiesvee door de introductie van de ideale (non-)politicus Lukas Alberg.

Pieter De Buysser: “Het is verhaal van een geheim genootschap van bezorgde, welmenende intellectuelen, marketinggoeroes, academici en schlagerzangers die perfect weten wat het volk wil, maar zich ernstig zorgen maken over de staat van de democratie. De bevolking stemt altijd maar weer helemaal verkeerd, dus daar moet iets aan worden gedaan. Er moeten klimaatmaatregelen worden genomen, er moet een sociale kloof worden gedicht… Alle specialisten weten het, maar zelfs de armste mensen stemmen voor de mensen die het minst voor hen zorgen.”

Wat is dan het plan van dat elitaire genootschap?
Pieter De Buysser: Hun plan is zo oud als de straat: de democratie een hak zetten om de democratie te redden. Zij kneden als oude rabbijnen uit het slijk van ons onderbewustzijn een lokvogel. Een golem, een frankensteinmonster. En dat is een heel gewone man: Lukas Alberg, vader van twee kinderen, bediende bij Blipco.

Door een geheim algoritme is hij op basis van de gemiddelden van zijn gezondheidsapps, zijn consumentenkaarten en zijn geolocoatie uitgekozen om een grote beweging te beginnen. Hij wordt het politieke landschap in gestuurd om die idealen te incarneren waarvan het genootschap vindt dat ze nodig zijn, en er bredere steun voor te winnen bij de bevolking. En dat lukt wonderwel. Het paradijs waarin de elite haar idealen kan overdragen op de menigte komt al om de hoek piepen.

Krijgen we dan veel politieke filosofie voorgeschoteld?
De Buysser: Wij vertellen het verhaal van de opkomst en de afgang van Lukas Alberg. Van zijn wedervaren als lokvogel die op tournee is met zijn beweging en de mensen toespreekt. Je kan dat linken aan politieke filosofie, maar ook aan persoonlijke ervaringen. Het stuk gaat in op de spanning van onze democratie, waarin wordt neergekeken op de stem van het volk. Ik ben evenveel in de emoties als in het gedachte-experiment geïnteresseerd.

“A perfect democracy is the most shameless thing in the world,” zei de zeventiende eeuwse filosoof en politicus Edmund Burke, en dat is een beetje het motto van de voorstelling. Ik wil die schaamteloze, problematische, conflictueuze, smerige democratie net omhelzen. Je moet die humus en mest gebruiken om gemeenschap te vormen, en democratie niet meteen afzweren omdat ze te traag is of omdat ze je ook verplicht rekening te houden met mensen waar je het niet mee eens bent.

Democratie doet pijn, maar je hebt je ertoe te verhouden. Daarvoor heb je empathie nodig en laat dat nu net het hart van theater zijn: in het theater verplaats je je in de schoenen van iemand anders. Voor mij gaat deze voorstelling over empathie. Over de noodzaak om van daaruit niet meer de eigen identiteit, de eigen belangen en de eigen kwetsuren te radicaliseren, maar de democratie zelf uit te breiden.

Bij de credits van het stuk staan heel wat medewerkers die de voorstelling internationale allure verlenen en helpen om van Lukas Alberg een geloofwaardige figuur te maken.
De Buysser: Het verhaal gaat wat verder dan het stuk alleen. Er zijn al wonderlijke dingen gebeurd. Gillis Biesheuvel, de Nederlandse acteur die lang deel uitmaakte van Dood Paard en ook al met STAN en Compagnie de KOE gewerkt heeft, speelt de hoofdrol. Hij heeft een heel apart soort charisma en ik zie hem zo graag spelen dat ik het stuk eigenlijk voor hem geschreven heb.

In de scènes zitten ook medewerkers die hem ondersteunen, onder wie ikzelf als copywriter, Herman Sorgeloos die de scenografische omkadering verzorgt en Suleiman Abdulmohsen die ook een heel eigen rol heeft.

Tijdens het repeteren in Praag is Gillis al als zijn personage in een talkshow beland, zowat de Tsjechische De wereld draait door. We zijn een website van de beweging aan het maken met getuigenissen en ook via sociale media zullen mensen op Lukas Alberg kunnen reageren.

Lokvogels, frankensteins en golems hebben wel de neiging zich tegen hun schepper te keren.
De Buysser: Ja, ze kunnen behoorlijk vrijpostig worden. Gelukkig voor ons, want met wat dramatisch vernuft kan dat tragische scènes opleveren waarmee ons huishouden eens goed door elkaar wordt geschud en in een nieuw daglicht wordt gezet.

Fijn dat je wil reageren. Wie reageert, gaat akkoord met onze huisregels. Hoe reageren via Disqus? Een woordje uitleg.
Lees ook

Nieuws uit Brussel in je mailbox?