analyse

De doodsstrijd van de stadssnelweg

© PhotoNews
| De E40-autosnelweg wordt op Brussels grondgebied een stadsboulevard met een maximum snelheid van 50 km/uur.

Twee snelwegen worden op Brussels grondgebied omgebouwd tot boulevards. Een symbolisch belangrijke ingreep die vooral in Vlaanderen de gemoederen verhit. Nochtans hebben ook pendelaars belang bij een meer leefbare stad.

De Brusselse regering besliste vorige week dat delen van de A12 en E40 hun statuut van snelweg verliezen. Dat maakt de weg vrij om op deze belangrijke invalswegen de maximumsnelheid te verlagen tot 50 kilometer per uur en rijvakken te schrappen.

De aankondiging lokte vooral buiten Brussel hevige reacties uit. “De vrees bestaat dat Pascal Smet de Brusselse files cadeau doet aan Vlaanderen,” klonk het bij Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts (N-VA). Werkgeversorganisatie Voka waarschuwde voor wegtrekkende bedrijven en automobilistenvereniging Touring had het over een “catastrofe”. Eerst moeten de autopendelaars waardige alternatieven krijgen, is de redenering.

Het klopt dat de uitbouw van die alternatieven vaak lang op zich laat wachten, zoals de realisatie van pendelparkings, het voorstadsnet van de NMBS of de beloofde intergewestelijke trams van het Brabantnet. In veel gevallen zijn Vlaanderen en het federale niveau echter minstens mee verantwoordelijk voor die dossiers.

De E40 wordt op Brussels grondgebied een stadsboulevard
© PhotoNews
| In Brussel verliest de E40 het statuut van snelweg, maar daardoor zouden er in de stad net minder files zijn.

Belangengroepen en andere beleidsniveaus weten ook al langer waar Brussel mee bezig is. Al in 2010 sprak toenmalig minister-­president Charles Picqué (PS) de intentie uit om de E40 op dieet te zetten. Dat die versmalling er bijna een decennium later nog altijd niet is, heeft te maken met de Brusselse besluiteloosheid, maar ook met het tunneldebacle van enkele jaren terug.
 

Renovatie

Een geplande proefopstelling op de E40 werd eerder geannuleerd om voorrang te geven aan de renovatie van de afbrokkelende autotunnels. Voor de eerste veranderingen op het terrein is het nog altijd wachten op het einde van de werf aan het Reyerscomplex, vermoedelijk deze zomer. Aan de A12 zullen pas aanpassingen gebeuren als de geplande overstapparking Esplanade er komt. Hebben de pendelaars meteen ook een alternatief.

De vraag is ook of de ingrepen zo ingrijpend zijn als ze lijken. In totaal gaat het om drie kilometer snelweg die van statuut en vorm verandert. Er zullen minder rijstroken zijn, maar tussen Kraainem en het Reyerscomplex gaat de snelweg vandaag van zes naar twaalf stroken. In de toekomst zullen er nog altijd acht zijn. Daarnaast kan een verlaging van de snelheid de capaciteit van een weg net verhogen.

Specialisten verwachten dan ook eerder een verplaatsing dan een toename van de verkeershinder. “Het verkeer dat vandaag via de A12 tijdens de ochtendspits Brussel binnenkomt, rijdt zich verderop vast aan de kruispunten bij Van Praet en De Trooz,” stelt Hajo Beeckman, verkeersanker bij de VRT. Door de A12 te versmallen zal de file eerder beginnen.

Maar omdat het verkeer al eerder wordt afgeremd, zullen de opstoppingen bij Van Praet en De Trooz net korter worden. “De totale reistijd tussen de Ring in Strombeek en de binnenstad zal gelijk blijven,” aldus Beeckman. Hetzelfde geldt voor de E40, waar de vertragingen tussen de Ring en Evere gecompenseerd kunnen worden door een betere doorstroming verder in de stad. Kortom, iets minder file in de stad, iets meer in de Rand.

Much ado about nothing? In elk geval een dankbaar onderwerp voor alle actoren om nog eens hun punt te maken in aanloop naar de verkiezingen in mei. Tegelijk gaat het echter ook om iets fundamenteels. De stukken snelweg in de stad staan symbool voor de stedenbouwkundige visie die de tweede helft van de 20e eeuw domineerde.

Hun ombouw tot boulevards is een nieuwe stap in de ombouw van Brussel, van een stad op maat van auto’s en pendelaars, tot een stad op maat van mensen. Dat is ook goed nieuws voor wie buiten de stad woont. Want hoe meer mensen beslissen om in de stad te (blijven) wonen, hoe minder pendelaars in de file staan.

Mobiliteit in Brussel

Moet de auto uit het Brussels stadsbeeld verdwijnen? Wijkt het algemeen belang voor het lokale belang bij wegwerkzaamheden? En heeft de stad nood aan meer openbaar vervoer 's nachts? tvbrussel gaat naar aanleiding van de verkiezingen in op Mobiliteit in Brussel.
Fijn dat je wil reageren. Wie reageert, gaat akkoord met onze huisregels. Hoe reageren via Disqus? Een woordje uitleg.
Lees ook

Nieuws uit Brussel in je mailbox?