— Brussel kiest

Brussel Kiest 2019
analyse

Franstalig Brussel: arm stemt dieprood, rijk stemt blauwgroen

Rudi Vervoort haalt geen onaardige score, maar hij staat ver af van het hoge aantal voorkeurstemmen van Charles Picqué uit het verleden.© Ivan Put

Ecolo heeft uitstekende resultaten neergezet, maar moet de PS van Rudi Vervoort toch laten voorgaan. En de radicaal-linkse PTB heeft nog beter gescoord dan verwacht. Een analyse van de Franstalige partijen in Brussel. 

Dat Ecolo de grootste wordt, dat wil ik nog zien,” zegden drie vooraanstaande politicologen - Pascal Delwit, Bart Maddens en Dave Sinardet - aan BRUZZ een paar dagen voor de verkiezingen. Ze geloofden met andere woorden de opiniepeilers niet.

De uitleg luidde dat de klimaatbetogingen zand in de ogen van de opiniemakers strooiden. De mensen voor wie het einde van de maand belangrijker is dan het einde van de wereld betogen niet en komen amper aan bod in de media. Ecolo heeft in het Brussels parlement weliswaar een grote sprong voorwaarts gemaakt (van acht naar vijftien zetels), maar dat heeft de radicaal-linkse PTB - van vier naar tien zetels - evenzeer.

En de PS heeft weliswaar vier zetels verloren, maar blijft met zeventien gekozenen wel de grootste fractie. Ook de twee andere traditionele partijen hebben verloren. De MR weliswaar minder dan voorspeld, de partij zakt van achttien naar dertien, een verlies van vijf zetels. De CDH heeft de schade kunnen beperken en houdt zes van de negen gekozenen over. Ook Défi, het vroegere FDF, tekent verlies op. De partij zakt van twaalf naar tien. Tenslotte is er ook een nieuwkomer in het Brussels parlement: DierAnimal haalt één zetel.

Bij de PS heeft Rudi Vervoort geen onaardige persoonlijke score met 16.689 voorkeurstemmen, maar dat is nog altijd minder dan de 17.000 voorkeurstemmen van Charles Picqué in 2014 die niet eens op nummer één stond. Op het hoogtepunt van zijn carrière behaalde Picqué net geen 60.000 voorkeurstemmen. Dat Picqué er op zijn 70ste voor gekozen heeft om niet meer te kandideren, heeft de PS zeker stemmen gekost. Opmerkelijk is ook dat de burgemeester van de stad Brussel, Philippe Close, vanaf de lijstduwersplaats verkozen werd met 6.230 voorkeurstemmen. Close is de coming man van de Brusselse PS.

Sociologische samenstelling

De uitslagen leren veel over de sociologische samenstelling van Brussel dat van oudsher uit bourgeoisgemeenten en arbeidersgemeenten bestaat. Op drie traditioneel christendemocratische gemeenten na - Jette, Ganshoren en Sint-Agatha-Berchem - verdeelden blauw en rood decennialang de macht.

Deze verkiezingen bevestigen dat, zij het dat in de bourgeoisgemeenten de MR het electoraat nu moet delen met Ecolo. Beide partijen staan weliswaar voor een andere ideologie, maar ze zijn beide liberaal van insteek en mikken op goed opgeleide kiezers die geen materiële besognes hebben.

Zo is Ecolo de grootste in het kieskanton Elsene dat uit de gemeenten Elsene, Oudergem en Watermaal-Bosvoorde bestaat. Ook de MR en het sociaal-liberale Défi doen het goed. Samen halen ze 65 procent van de stemmen. Ook in het kieskanton Sint-Gillis - dat alleen uit gemeente Sint-Gillis bestaat - is Ecolo voor het eerst de grootste partij, maar de PS heeft maar twee procent minder (en Charles Picqué stond niet op de lijst). En als je de PS en de PTB samentelt, dan blijft het fel gehypete maar arme Sint-Gillis met 47,7 procent een dieprode gemeente.

Zetelverdeling Franstaligen in het Brussels Parlement na de verkiezingen van 26 mei 2019.
© BRUZZ

De MR is ook de grootste in het kieskanton Ukkel dat bestaat uit Ukkel en Vorst, maar Ecolo zit de liberalen dicht op de hielen. Ook in het kieskanton Sint-Joost blijven de liberalen het goed doen. Het kieskanton Sint-Joost bestaat uit de (rode) gemeente Sint-Joost, Etterbeek, Sint-Pieters-Woluwe en Sint-Lambrechts-Woluwe. Ecolo moet hier de MR en Défi laten voorgaan. Samen halen ze meer dan 60 procent van de stemmen.

De PS tenslotte is de grootste partij in de kieskantons Schaarbeek, Molenbeek, Anderlecht en Brussel. De sociologie van de stad Brussel die zich uitstrekt van Wemmel tot Ter Kamerenbos is heel verschillend, maar de PS is de grootste partij en als je er de PTB bijtelt, kleurt de stad Brussel - ooit een liberaal bastion - dieprood.

Ook in het kieskanton Anderlecht dat uit Anderlecht en Sint-Agatha-Berchem bestaat, staat de PS op één, samen met de PTB is het kanton goed voor 45 procent rode kiezers. Berchem is traditioneel christendemocratisch.

Verrassend is dat in het kieskanton Schaarbeek, dat bestaat uit het grote Schaarbeek en het kleine Evere, de PS toch de grootste is. Défi zwaait sinds jaar en dag de plak in Schaarbeek en ook de groenen zijn er al sinds decennia aan de macht, maar toch is Vervoort als burgemeester van Evere erin geslaagd Schaarbeek in te pakken.

Samen met de PTB haalt rood niet de spectaculaire cijfers van Anderlecht, maar toch ruim boven de 30 procent. Het kieskanton Molenbeek - dat naast Molenbeek bestaat uit Koekelberg, Jette en Ganshoren - wordt ook geleid door de PS dat samen met de PTB 45 procent van de stemmen haalt.

Niemand wil echter met de PTB regeren die haar goede score zal moeten verzilveren vanuit de oppositie. Dus zal de meerderheid hoogstwaarschijnlijk bestaan uit PS, Ecolo en Défi. De PS als sterkhouder en nummer één, Ecolo als overwinnaar en Défi omdat er een derde nodig is. De mensen van het einde van de maand en de mensen van het einde van de wereld zijn beide vertegenwoordigd, dus (bijna) heel Brussel.

Fijn dat je wil reageren. Wie reageert, gaat akkoord met onze huisregels. Hoe reageren via Disqus? Een woordje uitleg.
Lees ook

Nieuws uit Brussel in je mailbox?